تلاش اروپا برای مدیریت بحرانهای منطقهای: تقویت روابط با خاورمیانه
نیکوزیا، قبرس – رهبران اتحادیه اروپا پس از گفتگوهایی فشرده در قبرس که بر پیامدهای بحرانهای منطقهای متمرکز بود، بر تعهد خود برای تقویت روابط امنیتی و اقتصادی با شرکای خاورمیانه و تلاش برای یافتن راهحلی دیپلماتیک برای تنشهای جاری در منطقه تأکید کردند.
حضور مقامات منطقهای و گفتگوهای مهم
این نشست که در حاشیه اجلاس سران اتحادیه اروپا برگزار شد، میزبان مقامات بلندپایهای از جمله رهبرانی از لبنان، مصر، سوریه و اردن، و همچنین دبیرکل شورای همکاری خلیج فارس بود که در نیکوزیا با همتایان اروپایی خود دیدار کردند.
آنتونیو کوستا، رئیس شورای اروپا، در یک کنفرانس مطبوعاتی پس از این گفتگوها اظهار داشت: «وضعیت کنونی به وضوح نشان میدهد که امنیت اروپا تا چه اندازه با امنیت خاورمیانه گره خورده است و همکاری ما در زمینه امنیت و دفاع تا چه حد حیاتی شده است.» این اظهارات، اذعان اروپا به وابستگی متقابل با منطقه را نشان میدهد.
پیامدهای اقتصادی و سیاسی تحریمها
اگرچه تصمیمات رسمی در این نشست اتخاذ نشد، اما این فرصتی برای تبادل نظر در مورد وضعیت منطقه، تحولات لبنان و سراسر خلیج فارس، و همچنین پیامدهای اقتصادی برای اروپا در پی تحریمهای ظالمانه آمریکا علیه بنادر ایران و اقدام متقابل تهران در مدیریت تنگه هرمز فراهم آورد. این تحریمها و واکنشهای منطقهای، تأثیر مستقیمی بر اقتصاد اروپا گذاشته است.
آتشبسها و تلاش برای صلح
کوستا همچنین به آتشبسهای اخیر میان آمریکا و ایران، و رژیم صهیونیستی و لبنان اشاره کرد و آنها را تحولات مثبتی خواند. وی افزود: «اکنون همه طرفها باید با حسن نیت برای دستیابی به صلح تلاش کنند. اتحادیه اروپا بخشی از درگیری نیست، اما ما بخشی از راهحل خواهیم بود.» در حال حاضر، درگیریها در ایران و لبنان به حالت تعلیق درآمده است. پیشتر، دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، از تمدید نامحدود آتشبس با ایران و همچنین تمدید سه هفتهای تعلیق خصومتها میان رژیم صهیونیستی و حزبالله در لبنان خبر داده بود.
طرحهای اروپایی برای امنیت دریانوردی
مقامات اروپایی ایده تشکیل یک نیروی چندملیتی برای اسکورت کشتیهای تجاری و پاکسازی مینها در تنگه هرمز را مطرح کردهاند. این طرح که در مراحل اولیه است، نشاندهنده نگرانی اروپا از امنیت مسیرهای حیاتی انرژی و تجارت است.
رهبران اتحادیه اروپا، حتی با وجود اجتناب از دخالت مستقیم در درگیریها، قصد دارند از کشورهای خاورمیانه که شرکای استراتژیک اروپا در زمینههای انرژی، مهاجرت و دیجیتالیسازی محسوب میشوند، حمایت کنند.
تأکید سوریه بر مقابله با تجاوزات رژیم صهیونیستی
احمد الشرع، رئیسجمهور موقت سوریه، از جمله شخصیتهای کلیدی منطقهای در این گفتگوها بود. وی بر اهمیت روابط دوجانبه با اتحادیه اروپا تأکید کرد و آنها را «ضروری و اجتنابناپذیر، به ویژه برای تضمین امنیت جهانی و ثبات زنجیرههای تأمین» توصیف کرد. همزمان، وی از جامعه جهانی خواست تا «به مسئولیتهای خود در رسیدگی به تمامی اشکال تجاوزات رژیم صهیونیستی که سرزمینها و اراضی ما را تحت تأثیر قرار میدهد، عمل کند.» این بخش، موضع قاطع سوریه در برابر اشغالگری و تجاوزات رژیم صهیونیستی را منعکس میکند.
افزایش قیمت انرژی در اروپا
یکی دیگر از موضوعات مهم بحث، افزایش جهانی قیمت انرژی به دلیل بسته شدن تنگه هرمز بود. این وضعیت، تقریباً تمامی صادرات از این آبراه حیاتی را که در زمان صلح حدود ۲۰ درصد نفت جهان از آن عبور میکند، مختل کرده است. این اختلال باعث افزایش شدید قیمت انرژی در سراسر اروپا شده و نگرانیهایی را درباره کمبودها و رکود اقتصادی برانگیخته است.
رهبران اتحادیه اروپا مجموعهای از اقدامات جدید را که کمیسیون اروپا در اوایل هفته جاری رونمایی کرده بود، از جمله طرحهای اجتماعی، کاهش مالیات و یارانهها برای فناوریهای سبز، مورد بحث قرار دادند.
اورسولا فون در لاین، رئیس کمیسیون اروپا، در این باره گفت: «از ابتدای این درگیری، صورتحساب ما برای سوختهای فسیلی وارداتی بیش از ۲۵ میلیارد یورو افزایش یافته است، بدون اینکه حتی یک مولکول انرژی اضافی داشته باشیم. ما باید وابستگی بیش از حد خود به سوختهای فسیلی وارداتی را کاهش دهیم، زیرا این امر ما را در برابر بحرانها آسیبپذیر میکند.»
گسترش همکاریها و نقش نظامی اروپا
فون در لاین همچنین از تلاش برای تقویت روابط اقتصادی، تجاری و سیاسی با اردن، مصر، سوریه و کشورهای حاشیه خلیج فارس خبر داد و پیشنهاد کرد که این مشارکتها به مسائل دفاعی نیز گسترش یابد. وی بدون ارائه جزئیات بیشتر گفت: «ما میتوانیم گسترش دامنه مأموریتهایی مانند عملیات آسپیادس را از صرف حفاظت به یک هماهنگی پیچیده دریایی مشترک در نظر بگیریم.»
آسپیادس، مأموریت دریایی اتحادیه اروپا در دریای سرخ است که در سال ۲۰۲۴ برای جلوگیری از حملات به کشتیهای تجاری توسط نیروهای مقاومت یمن (انصارالله) آغاز شد. فون در لاین افزود: «تهدید گسترش انبوه پهپادها و موشکها متأسفانه یک واقعیت مشترک است. ما باید یک همکاری ساختاری برای افزایش تولیدات دفاعی ایجاد کنیم.»
#اتحادیه_اروپا #خاورمیانه #امنیت_منطقه #اقتصاد_اروپا #تنگه_هرمز #تحریم_آمریکا #تجاوزات_اسرائیل #سوریه #انصارالله #بحران_انرژی
