تهران، ایران – در تحولی مهم که امیدها برای کاهش تنشها در منطقه بحرانزده خاورمیانه را افزایش داده است، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران اعلام کرد که تنگه استراتژیک هرمز در طول مدت آتشبس اخیر به طور کامل بازگشایی خواهد شد. این اقدام در حالی صورت میگیرد که منطقه شاهد تحولات دیپلماتیک و نظامی گستردهای است.
آتشبس شکننده میان رژیم صهیونیستی و لبنان
آتشبس ۱۰ روزه میان رژیم اشغالگر صهیونیستی و لبنان به اجرا درآمده است. این آتشبس موقت، درگیریهای ویرانگر میان رژیم صهیونیستی و مقاومت اسلامی حزبالله لبنان را که به شهادت بیش از ۲۱۰۰ شهروند لبنانی و آوارگی بیش از ۲.۱ میلیون نفر منجر شده بود، متوقف کرده است. این توافق پیشتر توسط دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، اعلام شد که مدعی شده بود با بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر رژیم صهیونیستی، و میشل عون، رئیسجمهور لبنان، گفتگو کرده و هر دو رهبر را برای «مذاکرات معنادار» به کاخ سفید دعوت کرده است. هر دو طرف از این توافق استقبال کردهاند.
با این حال، هم رژیم صهیونیستی و هم حزبالله لبنان بر حق خود برای دفاع در صورت نقض آتشبس تأکید کردهاند. نتانیاهو این آتشبس را فرصتی «تاریخی» برای صلح خواند اما از عقبنشینی نیروهای خود از جنوب لبنان در طول این وقفه در درگیریها خودداری کرد. وی با ادعای «خطر تهاجم» و برای جلوگیری از شلیک به سمت اراضی اشغالی، گفت: «ما در لبنان در یک منطقه امنیتی گسترده باقی میمانیم. ما آنجا هستیم و آنجا را ترک نمیکنیم.»
واکنشهای بینالمللی و نگرانیهای انسانی
- آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، از آتشبس استقبال کرد و از «همه طرفها» خواست تا آن را به طور کامل رعایت کنند. وی ابراز امیدواری کرد که توقف درگیریها «راه را برای مذاکرات هموار کند.»
- ارتش لبنان و همچنین مقاومت اسلامی حزبالله به آوارگان جنوب لبنان در مورد بازگشت به خانههایشان هشدار دادند؛ چرا که گزارشهایی از گلولهباران متناوب پس از اجرایی شدن آتشبس منتشر شده است.
- ارتش رژیم صهیونیستی نیز به ساکنان جنوب لبنان هشدار داد که علیرغم آتشبس، به جنوب رودخانه لیطانی بازنگردند.
نقشآفرینی دیپلماتیک ایران و تنگه هرمز
سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی ایران ضمن استقبال از آتشبس، تأکید کرد که این توافق از ابتدا بخشی از توافق اولیه ایران و آمریکا با میانجیگری پاکستان بوده است. این موضع نشاندهنده تلاشهای مستمر ایران برای کاهش تنشها و برقراری صلح پایدار در منطقه است.
در همین راستا، بریتانیا و فرانسه قرار است روز جمعه میزبان نشستی با حضور حدود ۴۰ کشور باشند. هدف این نشست، ارسال پیامی به ایالات متحده است مبنی بر اینکه برخی از نزدیکترین متحدانش آمادهاند تا در بازگرداندن آزادی ناوبری در تنگه هرمز، پس از فراهم شدن شرایط، نقش ایفا کنند. این تنگه حیاتی، معمولاً حدود ۲۰ درصد از نفت و گاز طبیعی مایع جهان را منتقل میکند.
وزیر دفاع فرانسه پیشتر اعلام کرده بود که کشورهای اروپایی مانند بلژیک، هلند و فرانسه دارای ظرفیت مینروبی هستند که میتواند به تأمین امنیت عبور و مرور از تنگه کمک کند. این اظهارات در حالی مطرح میشود که ایران پیشتر در واکنش به حملات هوایی آمریکا و رژیم صهیونیستی، تنگه هرمز را تا حد زیادی مسدود کرده بود و دونالد ترامپ نیز این هفته «محاصره دریایی» بر کشتیهای ورودی و خروجی از بنادر ایران اعمال کرده بود. این اقدامات یکجانبه آمریکا با انتقاداتی از سوی متحدانش نیز مواجه شده است.
کیر استارمر، نخستوزیر بریتانیا، قرار است بازگشایی تنگه هرمز را «مسئولیتی جهانی» توصیف کند. وی در این باره گفت: «بازگشایی بیقید و شرط و فوری تنگه یک مسئولیت جهانی است و ما باید برای بازگرداندن جریان آزاد انرژی و تجارت جهانی اقدام کنیم.»
تلاشهای منطقهای برای صلح
ترکیه نیز روز جمعه میزبان نشستی مهم با حضور وزرای خارجه پاکستان، عربستان سعودی و مصر است. اسلامآباد در تلاش است تا با فشارهای دیپلماتیک به جنگ در منطقه پایان دهد. پاکستان خود را به عنوان یک میانجی کلیدی در دیپلماسی منطقهای مطرح کرده است، به ویژه پس از میزبانی مذاکرات نادر میان ایران و آمریکا در آخر هفته گذشته که بدون توافق به پایان رسید.
رئیس ستاد ارتش پاکستان نیز روز پنجشنبه در تهران با مذاکرهکنندگان ارشد دیدار کرد، در حالی که واشنگتن و ایران دور جدیدی از مذاکرات را برای پایان دادن به جنگ تقریباً هفت هفتهای بررسی میکنند. رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور ترکیه، نیز در مجمع دیپلماسی آنتالیا که روز جمعه افتتاح میشود، سخنرانی خواهد کرد.
در ساعات قبل از اجرایی شدن آتشبس، رژیم صهیونیستی و حزبالله به تبادل آتش ادامه دادند. ارتش رژیم صهیونیستی مدعی شد که در ۲۴ ساعت گذشته بیش از ۳۸۰ هدف حزبالله را در جنوب لبنان هدف قرار داده است. در همین حال، حملات رژیم صهیونیستی به شهرها و روستاهای لبنان دهها نفر را به شهادت رساند، از جمله حملهای به شهر غزیر که دستکم هفت شهید و ۳۳ زخمی بر جای گذاشت.
این تحولات در حالی رخ میدهد که بازارهای سهام آسیا برای دومین هفته متوالی شاهد افزایش قابل توجهی بودند و قیمت نفت نیز زیر ۱۰۰ دلار در هر بشکه تثبیت شد، با امیدواری سرمایهگذاران به حل و فصل قریبالوقوع جنگ در خاورمیانه.
هشتگها:
#تنگه_هرمز
#آتش_بس_لبنان
#ایران_صلح_منطقه
#مقاومت_اسلامی
#رژیم_صهیونیستی
#دیپلماسی_منطقه_ای
#امنیت_انرژی
#بحران_خاورمیانه
#حزب_الله_لبنان
#نقش_پاکستان