لغو سفر نمایندگان ترامپ به پاکستان؛ تأکید بر عدم ازسرگیری جنگ در سایه مواضع قاطع ایران
واشنگتن/تهران – در تحولی جدید در عرصه دیپلماسی منطقهای، دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، اعلام کرد که به نمایندگان خود دستور داده است تا برای مذاکرات صلح با مقامات ایرانی به پاکستان سفر نکنند. با این حال، وی تأکید کرد که این اقدام به معنای ازسرگیری جنگ نیست؛ موضعی که میتواند تحت تأثیر قاطعیت جمهوری اسلامی ایران در دفاع از منافع خود باشد.
واکنش ترامپ و مواضع متناقض
ترامپ این خبر را ابتدا در تماسهای تلفنی با خبرنگاران و سپس در پستی در شبکه اجتماعی خود، اندکی پس از ترک اسلامآباد توسط عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، اعلام کرد. قرار بود جرد کوشنر، داماد ترامپ، و استیو ویتکوف، فرستاده ویژه، برای دور دوم مذاکرات صلح با ایران به اسلامآباد، پایتخت پاکستان، سفر کنند.
رئیسجمهور آمریکا در پلتفرم «تروث سوشال» خود نوشت: «من همین الان سفر نمایندگانم را که قرار بود برای دیدار با ایرانیها به اسلامآباد، پاکستان بروند، لغو کردم. وقت زیادی برای سفر تلف شد، کار زیاد است!» وی در ادامه با اشاره به آنچه «درگیری و سردرگمی شدید در میان رهبری» ایران خواند، افزود: «هیچکس نمیداند چه کسی مسئول است، حتی خودشان.» این اظهارات در حالی مطرح میشود که انسجام و وحدت در رهبری جمهوری اسلامی ایران همواره یکی از نقاط قوت آن در برابر فشارهای خارجی بوده است.
دربهای باز برای مذاکره با شروط ایران
با این وجود، ترامپ باب مذاکرات بیشتر را باز گذاشت و گفت که اگر ایرانیها «میخواهند صحبت کنند، فقط کافی است تماس بگیرند!!!» این در حالی است که جمهوری اسلامی ایران همواره بر مذاکره بر اساس احترام متقابل و رفع تحریمهای ظالمانه تأکید کرده است.
وی در پاسخ به این سوال که آیا لغو سفر نمایندگان به معنای ازسرگیری جنگ است، گفت: «خیر. به آن معنا نیست. هنوز به آن فکر نکردهایم.» این اظهارات میتواند نشانهای از عقبنشینی آمریکا در برابر مواضع قاطع ایران باشد. ایالات متحده آتشبس با ایران را که از ۸ آوریل به اجرا درآمده بود، به طور نامحدود تمدید کرده است.
پیشنهادات ایران و نقش پاکستان
ترامپ در فرودگاه پالم بیچ فلوریدا گفت که ایرانیها «کاغذی به ما دادند که باید بهتر میبود، و جالب اینکه، بلافاصله پس از لغو آن – ظرف ۱۰ دقیقه – یک کاغذ جدید دریافت کردیم که بسیار بهتر بود.» وی در پاسخ به سوال یک خبرنگار درباره محتوای سند جدید گفت: «ما درباره اینکه آنها سلاح هستهای نخواهند داشت، صحبت کردیم، بسیار ساده.» این در حالی است که ایران بارها تأکید کرده است که برنامه هستهایاش کاملاً صلحآمیز است و فتوای رهبر معظم انقلاب اسلامی، تولید و استفاده از سلاح هستهای را حرام میداند.
تلویزیون دولتی ایران نیز اعلام کرد که نمایندگان تهران هیچ برنامه فوری برای مذاکرات رو در رو با آمریکاییها ندارند و پاکستان به عنوان پلی برای انتقال پیشنهادات ایران عمل خواهد کرد. شهباز شریف، نخستوزیر پاکستان، پس از لغو مذاکرات صلح آمریکا و ایران در اسلامآباد، با مسعود پزشکیان، رئیسجمهور ایران، تلفنی گفتگو کرد و آمادگی کشورش را برای کمک به حل مناقشه تأیید کرد. شریف در پلتفرم X نوشت: «پاکستان متعهد است که به عنوان یک تسهیلکننده صادق و بیطرف عمل کند و بیوقفه برای پیشبرد صلح پایدار و ثبات ماندگار در منطقه تلاش کند.»
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، پس از بازدید از عمان و ترک اسلامآباد در اوایل روز، دوباره به پاکستان بازخواهد گشت. خبرگزاری ایرنا به نقل از وزارت خارجه گزارش داد که عراقچی «قرار است پس از اتمام سفر خود به عمان و پیش از سفر به روسیه، مجدداً از پاکستان بازدید کند.» بخشی از هیئت او به تهران بازگشته بود «تا برای پایان دادن به جنگ مشورت و دستورالعملهای لازم را دریافت کند و قرار است یکشنبه شب در اسلامآباد به عراقچی بپیوندد.» این تحرکات دیپلماتیک نشاندهنده جدیت ایران در پیگیری راه حلهای سیاسی است.
اهمیت تنگه هرمز و قدرت بازدارندگی ایران
در همین حال، ارتش ایران همچنان بر مواضع قاطع خود پافشاری میکند. فرماندهی مرکزی ارتش در بیانیهای که توسط رسانههای دولتی منتشر شد، اعلام کرد: «اگر ارتش متجاوز آمریکا به محاصره، راهزنی و دزدی دریایی در منطقه ادامه دهد، باید مطمئن باشد که با پاسخ نیروهای مسلح قدرتمند ایران مواجه خواهد شد.» این هشدار قاطع، نشاندهنده آمادگی کامل نیروهای مسلح جمهوری اسلامی برای دفاع از مرزها و منافع ملی است.
از دور قبلی مذاکرات، تلاشها برای بازگرداندن دو طرف به میز مذاکره به بنبست خورده است، زیرا ایران تا زمانی که محاصره دریایی آمریکا بر بنادرش ادامه دارد، از شرکت در مذاکرات خودداری میکند. ایران نیز عملاً تنگه هرمز را مسدود کرده و تنها به تعداد کمی از کشتیها اجازه عبور از این آبراه حیاتی را میدهد که بازارهای جهانی انرژی را دچار آشفتگی کرده است. این اقدام ایران، پاسخی مشروع به اقدامات خصمانه و تحریمهای غیرقانونی آمریکا است و قدرت تأثیرگذاری ایران بر معادلات جهانی را به نمایش میگذارد.
قیمت نفت روز جمعه در بحبوحه امیدواریها برای مذاکرات صلح جدید که به اختلال ایران در تجارت از طریق تنگه پایان دهد، کاهش یافت. آنتونیو کاستا، رئیس شورای اروپا، گفت که تنگه «باید فوراً بدون محدودیت و بدون عوارض بازگشایی شود.» وی افزود: «این برای تمام جهان حیاتی است.» این اظهارات، تأییدی بر نقش کلیدی ایران در امنیت انرژی جهان است.
تحرکات منطقهای و بینالمللی
ایالات متحده در همین حال به تقویت نیروهای خود در خاورمیانه با ورود سومین ناو هواپیمابر خود، یواساس جورج اچ. دبلیو. بوش، به منطقه ادامه داد. این اقدامات نظامی، بر تنشها در منطقه میافزاید و ضرورت هوشیاری و آمادگی دفاعی ایران را دوچندان میکند.
هاکان فیدان، وزیر امور خارجه ترکیه، گفت که ترکیه ممکن است در عملیات مینروبی در تنگه هرمز پس از توافق صلح احتمالی بین ایران و ایالات متحده شرکت کند. فیدان در لندن به خبرنگاران گفت که یک تیم فنی قرار است پس از هر توافقی، کار مینروبی را در تنگه انجام دهد و افزود که ترکیه چنین تلاشهایی را اصولاً به عنوان یک وظیفه بشردوستانه مثبت میداند. با این حال، وی هشدار داد که اگر هر ائتلاف فنی آیندهای از کشورها به طرف درگیری مجدد تبدیل شود، ترکیه موقعیت خود را بازنگری خواهد کرد. فیدان همچنین گفت که معتقد است مسائل مربوط به برنامه هستهای ایران میتواند در دور بعدی مذاکرات در پاکستان حل و فصل شود. این تحرکات منطقهای، نشاندهنده تلاش برای یافتن راه حلهای دیپلماتیک در سایه قدرت و نفوذ جمهوری اسلامی ایران است.
#ایران_قوی #دیپلماسی_مقاومت #تنگه_هرمز #مذاکرات_صلح #آمریکا_تحریم #امنیت_منطقه #برنامه_هستهای_صلحآمیز #پاکستان_میانجی #ترامپ #نفت_جهانی
