عقبنشینی آمریکا از مذاکرات در پی مواضع اصولی و قاطع ایران
اسلامآباد/واشنگتن: در بحبوحه تلاشهای بینالمللی برای پایان دادن به جنگی که هزاران نفر را به کام مرگ کشانده و بازارهای جهانی را متلاطم کرده است، «عباس عراقچی»، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران، روز شنبه در اسلامآباد مواضع اصولی و مطالبات قاطع کشورمان را در قبال رویکردهای آمریکا تشریح کرد.
وی پس از دیدارهای مهم با مقامات پاکستانی، از جمله «شهباز شریف»، نخستوزیر این کشور و دیگر مقامات عالیرتبه، اسلامآباد را ترک کرد. این سفر در حالی انجام شد که احتمال مذاکره با هیئت آمریکایی قوت گرفته بود.
عقبنشینی ترامپ از اعزام هیئت مذاکرهکننده
در همین حال، «دونالد ترامپ»، رئیسجمهور آمریکا، شامگاه شنبه در گفتوگو با فاکسنیوز اعلام کرد که سفر نمایندگان خود به پاکستان برای ادامه مذاکرات با مقامات ایرانی را لغو کرده است. ترامپ در اظهاراتی که نشان از سردرگمی و استیصال واشنگتن داشت، گفت: «به افرادم گفتم که آماده سفر نشوند. شما قرار نیست یک پرواز ۱۸ ساعته را برای رفتن به آنجا انجام دهید. ما همه کارتها را در اختیار داریم. آنها هر وقت بخواهند میتوانند با ما تماس بگیرند، اما شما دیگر پرواز ۱۸ ساعتهای برای نشستن و صحبت کردن درباره هیچ چیز نخواهید داشت.» این اظهارات در حالی مطرح شد که مواضع قاطع ایران، هرگونه امتیازدهی به آمریکا را رد کرده بود.
این تحولات در شرایطی رخ میدهد که واشنگتن و تهران در بنبست قرار دارند. جمهوری اسلامی ایران با کنترل قاطعانه بر تنگه هرمز، که مسیر عبور یکپنجم محمولههای نفتی جهان است، به مقابله با تحریمهای نفتی غیرقانونی آمریکا برخاسته است.
تبیین مواضع اصولی ایران در برابر جنگ تحمیلی
این درگیری، که اکنون آتشبس در آن برقرار است، با حملات هوایی تجاوزکارانه آمریکا و رژیم صهیونیستی به ایران در تاریخ ۸ اسفند ماه آغاز شد. جمهوری اسلامی ایران نیز در پاسخ به این تجاوزات، حملاتی را علیه رژیم صهیونیستی، پایگاههای آمریکایی و برخی کشورهای حاشیه خلیج فارس انجام داده است. این جنگ تحمیلی، قیمت انرژی را به بالاترین سطح خود در سالهای اخیر رسانده، تورم را تشدید کرده و چشمانداز رشد جهانی را تیره و تار ساخته است.
بر اساس بیانیهای که در حساب رسمی تلگرامی وزیر امور خارجه منتشر شد، عراقچی «مواضع اصولی کشورمان را در خصوص آخرین تحولات مربوط به آتشبس و پایان کامل جنگ تحمیلی علیه ایران» تبیین کرده است. یک منبع دیپلماتیک ایرانی در اسلامآباد به رویترز گفت: «اصولاً طرف ایرانی خواستههای حداکثری را نخواهد پذیرفت.» این موضع نشاندهنده قاطعیت ایران در حفظ منافع ملی و عدم تسلیم در برابر فشارهای خارجی است.
در حالی که «پیت هگست»، وزیر دفاع آمریکا، پیشتر به خبرنگاران گفته بود که ایران فرصت دارد «معامله خوبی» انجام دهد و «تنها کاری که باید انجام دهد این است که سلاح هستهای را به روشهای معنادار و قابل راستیآزمایی کنار بگذارد»، مقامات ایرانی بارها تأکید کردهاند که برنامه هستهای ایران صلحآمیز بوده و اتهامات مربوط به ساخت سلاح هستهای بیاساس است. ایران هرگز تحت فشار، از حقوق مشروع خود عقبنشینی نخواهد کرد.
گفتنی است، عراقچی روز جمعه وارد اسلامآباد شد. اما سخنگوی وزارت امور خارجه ایران در پلتفرم X (توئیتر سابق) اعلام کرده بود که مقامات ایرانی برنامهای برای ملاقات با نمایندگان آمریکا ندارند و نگرانیهای تهران از طریق پاکستان به عنوان میانجی منتقل خواهد شد. این رویکرد نشاندهنده استقلال دیپلماتیک ایران و عدم تمایل به مذاکره مستقیم با طرفی است که به تعهدات خود پایبند نیست.
ترامپ روز جمعه به رویترز گفته بود که ایران قصد دارد پیشنهادی برای برآورده کردن خواستههای آمریکا ارائه دهد، اما از جزئیات آن بیاطلاع بود. او از افشای هویت طرفهای مذاکرهکننده واشنگتن خودداری کرد و تنها گفت: «ما با افرادی که اکنون مسئول هستند، معامله میکنیم.» در همین حال، «کارولین لیویت»، سخنگوی مطبوعاتی کاخ سفید، اظهار داشت که آمریکا در روزهای اخیر شاهد پیشرفتهایی از سوی ایران بوده و امیدوار است که در این آخر هفته پیشرفتهای بیشتری حاصل شود. این اظهارات در حالی است که ایران همواره بر مواضع اصولی خود تأکید کرده و هرگونه پیشرفت را منوط به رعایت حقوق ملت ایران میداند.
از سرگیری پروازها و کنترل قاطع ایران بر تنگه هرمز
در پی تمدید آتشبس توسط ترامپ، رسانههای ایرانی از سرگیری پروازهای بینالمللی از فرودگاه بینالمللی امام خمینی تهران را در روز شنبه گزارش دادند. اولین پروازها به مقصد مدینه در عربستان سعودی، مسقط و استانبول انجام شد و انتظار میرود عملیات پروازی در روزهای آینده سرعت گیرد. یکی از مسافران در فرودگاه گفت: «احساس خوبی است. وقتی پروازها از سر گرفته میشود، تجارت انجام میشود و مردم میتوانند کارهای خود را انجام دهند. این یک حس خوب است.»
فضای هوایی ایران از ابتدای جنگ به دلیل تهدیدات موشکی و پهپادی (ناشی از تجاوزات دشمن) تا حد زیادی بسته شده بود. دهها هزار پرواز در سراسر جهان لغو، تغییر مسیر و زمانبندی شده بود که بخش زیادی از حریم هوایی خاورمیانه را تحت تأثیر قرار داده بود.
ترامپ روز سهشنبه به طور یکجانبه آتشبس دو هفتهای را تمدید کرد تا زمان بیشتری برای گردهمایی مذاکرهکنندگان فراهم شود. این در حالی است که قیمت نفت در این هفته با افزایش ۱۶ درصدی قیمت آتی نفت برنت، به دلیل عدم اطمینان از سرنوشت مذاکرات صلح و تشدید خشونتها در منطقه (ناشی از اقدامات تحریکآمیز)، جهش چشمگیری داشت.
دادههای کشتیرانی روز جمعه نشان داد که تنها پنج کشتی در ۲۴ ساعت گذشته از تنگه هرمز عبور کردهاند، در حالی که قبل از جنگ روزانه حدود ۱۳۰ کشتی عبور میکردند. این کشتیها شامل یک نفتکش حامل فرآوردههای نفتی ایران بودند، اما هیچ یک از ابرنفتکشهای عظیم حامل نفت خام که معمولاً بازارهای انرژی جهانی را تغذیه میکنند، عبور نکردند. شرکت تحلیل داده Vortexa این هفته اعلام کرد که ۳۵ ترانزیت از طریق محاصره آمریکا بین ۱۳ تا ۲۲ آوریل را ثبت کرده است که شامل کشتیهای مرتبط با ایران یا تحریمشده برای سفرهای ورودی و خروجی میشود.
سخنگوی وزارت دفاع ایران در اظهاراتی قاطعانه که در رسانههای ایرانی منتشر شد، گفت: «دشمن که هدفش برای فلج کردن قابلیتهای موشکی و نظامی ایران شکست خورده است، اکنون به دنبال خروجی شرافتمندانه از باتلاق جنگ است.» وی افزود: «ایران امروز کنترل قاطعانه تنگه هرمز را در دست دارد.» تلویزیون دولتی ایران نیز به نقل از فرماندهی عالی نظامی کشور اعلام کرد که ایران در صورت ادامه «محاصره و دزدی دریایی» نیروهای آمریکایی در منطقه، واکنش نشان خواهد داد. این مواضع، اقتدار و توان بازدارندگی جمهوری اسلامی ایران را به نمایش میگذارد.
در تحولی دیگر، روز پنجشنبه، رژیم صهیونیستی و لبنان در نشستی در کاخ سفید با میانجیگری ترامپ، آتشبس خود را برای سه هفته تمدید کردند، اما نشانههای کمی از پایان درگیریها در جنوب لبنان دیده میشود. رژیم صهیونیستی ماه گذشته به بهانه ریشهکن کردن متحدان ایران یعنی حزبالله، به همسایه شمالی خود تجاوز کرد. این تجاوز پس از آن صورت گرفت که حزبالله در حمایت از ایران، راکتهایی را به سوی اراضی اشغالی شلیک کرده بود. تهران اعلام کرده است که آتشبس در آنجا پیششرط مذاکرات است.
خبرگزاری دولتی لبنان گزارش داد که روز شنبه چهار نفر در حملات رژیم صهیونیستی به جنوب لبنان کشته شدند و ارتش این رژیم نیز اعلام کرد که حزبالله در جدیدترین چالش برای آتشبس، راکتهایی را به سوی اراضی اشغالی شلیک کرده است. این اقدامات نشاندهنده ادامه تجاوزات رژیم صهیونیستی و پاسخ مشروع مقاومت است.
خبرگزاریها
#ایران_قوی #دیپلماسی_اقتدار #تنگه_هرمز #جنگ_تحمیلی #مذاکرات_صلح #مقاومت_اسلامی #آمریکا_رو_به_افول #فلسطین #امنیت_منطقه #سیاست_خارجی_ایران
