رئیس‌جمهور قبرس: اتحادیه اروپا نیازمند طرح عملیاتی شفاف برای مقابله با حملات و حمایت از اعضا است

نیکوزیا، قبرس (آسوشیتدپرس) — رئیس‌جمهور قبرس تأکید کرد که سران اتحادیه اروپا که در قبرس گرد هم آمده‌اند، باید طرحی عملیاتی و شفاف را برای نحوه واکنش به درخواست کمک کشورهای عضو در صورت مواجهه با حملات، تدوین کنند.

نیکوس کریستودولیدس، رئیس‌جمهور قبرس، در مصاحبه‌ای اختصاصی اظهار داشت که رهبران اتحادیه اروپا در نظر دارند به ماده ۴۲.۷ معاهدات این بلوک، که ۲۷ کشور عضو را به یاری متقابل در زمان بحران ملزم می‌کند، «محتوا ببخشند».

این ماده تصریح می‌کند که اگر کشوری قربانی تجاوز مسلحانه در قلمرو خود شود، شرکای آن باید «با تمام ابزارهای موجود» به آن «کمک و یاری» برسانند. با این حال، از آنجایی که این ماده تاکنون هرگز مورد استفاده قرار نگرفته است، هیچ قانون مشخصی برای چگونگی واکنش اعضای اتحادیه اروپا به درخواست‌های کمک وجود ندارد.

کریستودولیدس پیش از نشست سران اتحادیه اروپا و خاورمیانه که میزبان آن است و انتظار می‌رود بر تحولات منطقه و پیامدهای جنگ غزه متمرکز باشد، به آسوشیتدپرس گفت: «ما ماده ۴۲.۷ را داریم و نمی‌دانیم اگر یک کشور عضو این ماده را فعال کند، چه اتفاقی خواهد افتاد.» وی افزود: «بنابراین، ما قصد داریم بحثی داشته باشیم و یک طرح عملیاتی برای آنچه در صورت فعال شدن این ماده توسط یک کشور عضو رخ خواهد داد، آماده کنیم؛ در این زمینه مسائل متعددی وجود دارد.»

این موضوع برای کریستودولیدس اهمیت ویژه‌ای دارد؛ او ماه گذشته، پس از حمله یک پهپاد «شاهد» به پایگاه هوایی بریتانیا در سواحل جنوبی جزیره، از کشورهای عضو اتحادیه اروپا درخواست کمک کرده بود. مقامات قبرسی ادعا کردند که این پهپاد از لبنان پرتاب شده است. در واکنش به این حادثه، یونان، فرانسه، اسپانیا، هلند و پرتغال کشتی‌های مجهز به قابلیت‌های ضد پهپادی را برای کمک به دفاع از جزیره اعزام کردند.

لزوم شفافیت در مورد کشورهای عضو ناتو

کریستودولیدس با اشاره به اینکه بسیاری از کشورهای اتحادیه اروپا عضو ناتو نیز هستند، اظهار داشت که طرح عملیاتی باید روشن کند که این کشورها چگونه به درخواست کمک از یک شریک اتحادیه اروپا پاسخ خواهند داد، بدون اینکه با تعهداتشان تحت پیمان نظامی ناتو در تضاد باشد.

ماده ۵ ناتو، که تضمین امنیتی این پیمان است، تصریح می‌کند که حمله به یک متحد، حمله به همه تلقی می‌شود و نیازمند واکنش جمعی است.

کریستودولیدس پرسید: «پس در این وضعیت، اگر یک کشور عضو هم عضو ناتو باشد و هم عضو اتحادیه اروپا، چه اتفاقی خواهد افتاد؟ چه خواهد شد؟»

مسئله دیگری که باید تحت ماده ۴۷.۲ بررسی شود، این است که آیا واکنش به صورت جمعی و مشابه ناتو خواهد بود یا صرفاً محدود به کشورهای همسایه کشور درگیر بحران. همچنین، مسئله ابزارهایی که برای مقابله با انواع مختلف بحران‌ها باید استفاده شود، مطرح است.

کریستودولیدس ابراز خرسندی کرد که رهبران اتحادیه اروپا اکنون «اهمیت» نزدیک‌تر کردن این بلوک به خاورمیانه را از طریق ابتکاراتی مانند «پیمان مدیترانه» درک می‌کنند. این پیمان پروژه‌های مشخصی را در زمینه‌هایی از جمله بهداشت، آموزش و انرژی در کشورهای خاورمیانه اجرا می‌کند.

نزدیک‌تر شدن روابط اتحادیه اروپا با خاورمیانه، اولویت اصلی ریاست دوره‌ای قبرس بر اتحادیه اروپا بوده است. کریستودولیدس گفت که این امر «فرصت بسیار خوبی» برای «محتوا بخشیدن» به این هدف فراهم می‌کند. رهبران مصر، لبنان، سوریه و اردن در نشست غیررسمی سران اتحادیه اروپا در اواخر این هفته حضور خواهند داشت، که فرصتی «نه تنها برای تبادل نظر، بلکه برای مشاهده عملی چگونگی ارتقاء همکاری‌ها به سطح استراتژیک» را فراهم می‌آورد.

وی گفت: «ما می‌توانیم منافع کشورهای خاورمیانه بزرگ را در بروکسل نمایندگی کنیم، اما در عین حال، و این بسیار مهم است، کشورهای منطقه به قبرس اعتماد دارند که آنها را در اتحادیه اروپا نمایندگی کند.»

«وضعیت برد-برد»

کریستودولیدس از حامیان سرسخت کریدور اقتصادی هند-خاورمیانه-اروپا (IMEC) است؛ این کریدور تجاری، انرژی و اتصال دیجیتال، قاره اروپا را به بزرگترین دموکراسی جهان متصل می‌کند و امید می‌رود صلح و ثبات را در خاورمیانه به ارمغان آورد.

کریستودولیدس گفت که در دوران ریاست قبرس بر اتحادیه اروپا، گروه «دوستان IMEC» برای ترویج این ابتکار تشکیل شده است، ابتکاری که به گفته وی هنوز فاقد پروژه‌های مشخص‌تر است. یکی از این پروژه‌ها، «اتصال‌دهنده دریاهای بزرگ» است؛ کابل برقی که شبکه‌های برق یونان و قبرس و در نهایت رژیم صهیونیستی را به هم متصل می‌کند و با تأخیرهای زیادی مواجه شده است.

کریستودولیدس اظهار داشت: «ما می‌توانیم با آمریکایی‌ها، با دولت ایالات متحده، با رئیس‌جمهور ترامپ همکاری کنیم تا به این طرح محتوا ببخشیم، زیرا با پروژه‌های مشخص‌تر، این یک وضعیت برد-برد برای اتحادیه اروپا و ایالات متحده خواهد بود.» این همکاری با آمریکا می‌تواند به عنوان تلاشی برای تثبیت نفوذ غرب در منطقه تلقی شود.

منابع جدید انرژی

تحولات اخیر منطقه بار دیگر نیاز اتحادیه اروپا به تنوع‌بخشی به منابع انرژی خود را برجسته کرده است. کریستودولیدس گفت که در حال مذاکره با بازوی اجرایی اتحادیه اروپا در مورد چگونگی کمک ذخایر گاز طبیعی فراساحلی قبرس به این بلوک برای یافتن منابع و مسیرهای جایگزین انرژی است.

وی افزود که اورسولا فون در لاین، رئیس کمیسیون اروپا، روز جمعه «پیشنهادات بسیار مشخصی» را در مورد هزینه‌های انرژی و چگونگی مستقل‌تر شدن این بلوک در زمینه انرژی رونمایی خواهد کرد.

کریستودولیدس گفت که اتحادیه اروپا در تسریع مکانیزم‌های تصمیم‌گیری خود پیشرفت‌های قابل توجهی داشته است، اما در دو سال گذشته نتوانسته به وعده خود برای افزودن اعضای جدید عمل کند، که این امر اعتماد کشورهای نامزد عضویت را به این اتحادیه کاهش داده است.

کریستودولیدس اظهار داشت: «ما یک ابزار ژئوپلیتیکی قدرتمند داریم که عمدتاً به دلیل اشتباهاتمان در حال از دست دادن آن هستیم. وضعیت امروز بسیار بهتر است. ما با سرعتی بسیار بیشتر تصمیم‌گیری می‌کنیم.» وی افزود: «و گسترش اتحادیه یکی از ابزارهای ژئوپلیتیکی است که به عنوان اتحادیه اروپا، به زودی باید در مورد آن تصمیمات مشخصی بگیریم.»

#اتحادیه_اروپا #قبرس #امنیت_اروپا #ناتو #بحران_انرژی #خاورمیانه #جنگ_غزه #سیاست_خارجی #پهپاد_شاهد #همکاری_منطقه_ای