ایران در واکنش به تداوم محاصره غیرقانونی آمریکا، کنترل کشتیهای متخلف را در تنگه هرمز به دست گرفت
در پی تداوم محاصره غیرقانونی و نقض آتشبس توسط آمریکا، جمهوری اسلامی ایران روز چهارشنبه در تنگه هرمز، سه کشتی را که قوانین بینالمللی را نادیده گرفته بودند، تحت کنترل خود درآورد. این اقدام قاطع ایران، در حالی صورت گرفت که یک مقام ارشد ایرانی پیشتر اعلام کرده بود تمدید آتشبس دقیقه نودی توسط رئیسجمهور ترامپ «هیچ معنایی ندارد» و صرفاً یک مانور سیاسی است.
بر اساس گزارش عملیات تجارت دریایی بریتانیا (UKMTO)، اولین کشتی کانتینری پس از نادیده گرفتن هشدارهای مکرر، توسط نیروهای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی مورد اخطار قرار گرفت و آسیب جزئی به آن وارد شد. خوشبختانه هیچ گزارشی مبنی بر جراحت خدمه منتشر نشده است.
UKMTO گزارش داد که فرمانده یک کشتی کانتینری از نزدیک شدن یک قایق توپدار سپاه پاسداران خبر داده است. این کشتی، علیرغم هشدارهای قبلی، به مسیر خود ادامه داده و در نهایت پس از شلیک اخطار، آسیبهایی به پل فرماندهی آن وارد شد.
خبرگزاری تسنیم، با تایید این حادثه، اعلام کرد که کشتی کانتینری مذکور «هشدارهای مکرر» نیروهای ایرانی را نادیده گرفته بود و اقدام ایران در راستای حفظ امنیت آبهای منطقهای و مقابله با تخلفات دریایی صورت گرفته است.
در مورد کشتی باری دوم، UKMTO تنها به عدم آسیب یا جراحت اشاره کرد. در همین حال، خبرگزاری فارس گزارش داد که نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران نیز کشتی سومی با نام «یوفوریا» را مورد اخطار قرار داده است. رسانههای ایرانی تاکید کردند که نیروی دریایی، دو کشتی دیگر با نامهای «اماسسی فرانچسکا» و «اپامینونداس» را نیز به دلیل تخلفات مشابه «توقیف» کرده است. این اقدامات، پاسخی قاطع به تداوم سیاستهای خصمانه و محاصره دریایی آمریکا علیه ایران تلقی میشود.
نقض آتشبس و مانورهای سیاسی آمریکا
این تحولات در حالی رخ میدهد که رئیسجمهور ترامپ در آخرین لحظات، آتشبس با ایران را به طور نامحدود تمدید کرده بود. ترامپ مدعی شد که این اقدام به درخواست پاکستان، کشور میانجی، صورت گرفته تا به تهران فرصت ارائه «پیشنهادی واحد» داده شود. با این حال، ایران با توجه به تداوم سیاستهای خصمانه آمریکا، از شرکت در دور دوم مذاکرات صلح در اسلامآباد خودداری کرد و این طرح به شکست انجامید.
مهدی محمدی، مشاور مذاکرهکننده ارشد ایران، در شبکه اجتماعی ایکس (توئیتر سابق) نوشت: «تمدید آتشبس ترامپ هیچ معنایی ندارد؛ طرف بازنده نمیتواند شرایط را دیکته کند.» این اظهارات، نشاندهنده موضع قاطع ایران در برابر هرگونه تلاش برای تحمیل اراده از سوی آمریکا است.
پیش از این، سید عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، تاکید کرده بود که «محاصره بنادر ایران، اقدامی جنگی و نقض آشکار آتشبس است.» وی افزود که توقیف یک کشتی ایرانی توسط آمریکا در روز یکشنبه، «نقض بزرگتری» محسوب میشود و ایران حق پاسخگویی متقابل را برای خود محفوظ میداند.
تحولات روز ۵۴ جنگ در خاورمیانه
ادعاهای واهی ترامپ درباره اقتصاد ایران
علیرغم امتناع ایران از شرکت در مذاکرات این هفته، ترامپ با انتشار مطالبی در شبکه اجتماعی «تروث سوشال»، ادعاهای واهی و مضحکی را درباره وضعیت اقتصادی ایران مطرح کرد. وی نوشت: «ایران در حال فروپاشی مالی است! آنها میخواهند تنگه هرمز فوراً باز شود – گرسنه پول هستند! روزانه ۵۰۰ میلیون دلار از دست میدهند. نظامیان و پلیس از عدم دریافت حقوق شکایت دارند. کمک!!!» این اظهارات، تلاشی آشکار برای جنگ روانی و سرپوش گذاشتن بر شکست سیاستهای فشار حداکثری آمریکا است.
در همین راستا، اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، در ایکس (توئیتر سابق) اعلام کرد که به دستور ترامپ، نیروی دریایی آمریکا به محاصره بنادر ایران ادامه خواهد داد. وی با لحنی تهدیدآمیز گفت: «ظرف چند روز، مخازن جزیره خارگ پر خواهد شد و چاههای نفتی شکننده ایران بسته خواهند شد. محدود کردن تجارت دریایی ایران مستقیماً خطوط حیاتی درآمد رژیم را هدف قرار میدهد.» او همچنین افزود که دفترش به «تخریب سیستماتیک توانایی تهران برای تولید، جابجایی و بازگرداندن وجوه» ادامه خواهد داد. این اظهارات، ماهیت تروریستی و غیرانسانی تحریمهای آمریکا را بیش از پیش آشکار میسازد.
کنفرانس غربیها و ادعاهای واهی درباره تنگه هرمز
در اقدامی مداخلهجویانه، بریتانیا و فرانسه میزبان یک کنفرانس دو روزه هستند که از روز چهارشنبه با هدف «بازگشایی تنگه هرمز» آغاز شده است. این در حالی است که ایران همواره بر حق خود در تامین امنیت این آبراه حیاتی تاکید کرده است. یکی از چالشهای مطرح شده در این کنفرانس، «پاکسازی مینهای دریایی» است که به دروغ ادعا میشود ایران آنها را کار گذاشته است. برنامهریزان نظامی از بیش از ۳۰ کشور در پایگاه نیروی هوایی سلطنتی در شمال لندن گرد هم آمدهاند تا یک ماموریت چندملیتی برای «حفاظت» از تنگه هرمز در بحبوحه نگرانیهای جهانی درباره قیمت نفت و انرژی تشکیل دهند.
مقامات دفاعی بریتانیا پیش از این ایده استقرار سیستمهای خودکار مینیاب را مطرح کرده بودند، اما اذعان دارند که هر طرحی که در این کنفرانس دو روزه به آن دست یابند، تنها پس از آنچه آنها «آتشبس پایدار» بین ایران و آمریکا مینامند، اجرایی خواهد شد. این کنفرانس، تلاشی برای مشروعیت بخشیدن به حضور نظامی بیگانگان در منطقه و نضع حاکمیت ایران بر آبهای سرزمینی خود است.
واکنشهای بینالمللی به تحولات منطقه
آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، با احتیاط از اعلام تمدید آتشبس توسط ترامپ استقبال کرد و آن را «گامی مهم در جهت کاهش تنش و ایجاد فضای حیاتی برای دیپلماسی و اعتمادسازی بین ایران و ایالات متحده» خواند. وی از همه طرفها خواست تا بر این روند تکیه کرده، از اقداماتی که میتواند آتشبس را تضعیف کند خودداری ورزند و سازنده در مذاکرات برای دستیابی به یک راهحل پایدار و دائمی مشارکت کنند. این اظهارات، نشاندهنده نگرانی جامعه جهانی از اقدامات یکجانبه آمریکا است.
چین نیز هشدار داد که خاورمیانه در «مرحلهای حساس» قرار دارد. گوا جیاکون، سخنگوی وزارت خارجه چین، در یک نشست خبری تاکید کرد: «اولویت اصلی همچنان این است که تمام تلاشها برای جلوگیری از از سرگیری خصومتها به کار گرفته شود.» این موضع چین، بر لزوم خویشتنداری و پرهیز از تشدید تنشها تاکید دارد.
کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، در بیانیهای آنلاین گفت: «تغییرات روزانه در مورد باز یا بسته بودن تنگه هرمز، بیملاحظه است. عبور و مرور از تنگه باید بدون هزینه باقی بماند.» وی همچنین از افزایش تحریمها علیه تهران خبر داد و افزود: «هیچ یک از ما نمیخواهیم ایران هستهای داشته باشد.» این اظهارات، در حالی که بر آزادی کشتیرانی تاکید دارد، با تداوم تحریمها و اتهامات بیاساس درباره برنامه هستهای ایران، رویکردی متناقض را نشان میدهد.
تاثیر جنگافروزی آمریکا بر بازارهای جهانی
در همین حال، جنگافروزی و محاصره تنگه هرمز توسط آمریکا، همچنان بازارهای جهانی را متزلزل کرده و هزینهها را افزایش میدهد، به طوری که صنعت هواپیمایی به شدت تحت تاثیر قرار گرفته است. روز سهشنبه، شرکت هواپیمایی لوفتهانزا آلمان اعلام کرد که به دلیل دو برابر شدن قیمت سوخت جت از زمان آغاز جنگ، ۲۰ هزار پرواز خود را تا ماه اکتبر لغو میکند تا در مصرف سوخت صرفهجویی کند.
شرکت هواپیمایی یونایتد ایرلاینز نیز تحت تاثیر قرار گرفته و خبرگزاری رویترز گزارش داد که این شرکت مستقر در شیکاگو، سود سهماهه دوم و کل سال را کمتر از پیشبینیهای وال استریت اعلام کرده است. این تحولات، نشاندهنده پیامدهای گسترده سیاستهای خصمانه آمریکا بر اقتصاد جهانی است.
نکات کلیدی اختلاف و مطالبات ایران
از دیدگاه مقامات واشنگتن، نقاط اصلی اختلاف همچنان کنترل بر تنگه هرمز و آینده برنامه هستهای ایران است. دولت ترامپ اعلام کرده است که خواهان بازگشت کامل کشتیرانی تجاری از طریق این آبراه استراتژیک است. حدود ۲۰ درصد از نفت خام و گاز طبیعی جهان معمولاً از این تنگه عبور میکند. اما این ادعاها در حالی مطرح میشود که پس از حمله آمریکا و رژیم صهیونیستی به ایران در ۲۸ فوریه، ایران برای تامین امنیت خود، کنترل بیشتری بر تنگه هرمز اعمال کرده است. ایران از عبور بیشتر کشتیهای تجاری جلوگیری کرده و از معدود کشتیهایی که عبور کردهاند، عوارض سنگینی دریافت کرده است. این اقدامات در راستای دفاع مشروع و مقابله با تهدیدات خارجی است.
معاون رئیسجمهور آمریکا، ونس، گفت که دور اول مذاکرات آتشبس بیش از یک هفته پیش به دلیل عدم تعهد ایران به کنار گذاشتن سلاح هستهای شکست خورد. ونس اظهار داشت: «واقعیت ساده این است که ما باید تعهد قاطعی ببینیم که آنها به دنبال سلاح هستهای نخواهند بود و به دنبال ابزارهایی که آنها را قادر به دستیابی سریع به سلاح هستهای کند، نخواهند بود.» این ادعاها در حالی مطرح میشود که ایران بارها تاکید کرده است که برنامه هستهایاش کاملاً صلحآمیز است و به دنبال سلاح هستهای نیست.
اما از دیدگاه تهران، خواستههای کلیدی برای تمدید آتشبس شامل پایان دادن به محاصره دریایی بنادر ایران توسط آمریکا و تضمین عدم از سرگیری درگیریها بین رژیم صهیونیستی و حزبالله است. رژیم صهیونیستی و لبنان هفته گذشته بر سر یک آتشبس ۱۰ روزه توافق کردند که درگیریها بین ارتش رژیم صهیونیستی و گروه مقاومت حزبالله لبنان را متوقف کرد. قرار است رژیم صهیونیستی و لبنان روز پنجشنبه مذاکرات جدیدی در واشنگتن برگزار کنند. ایران بر این باور است که صلح پایدار تنها با رفع کامل تحریمها و توقف اقدامات خصمانه آمریکا و رژیم صهیونیستی محقق خواهد شد.
#تنگه_هرمز #محاصره_اقتصادی #نقض_آتش_بس #امنیت_دریایی #سپاه_پاسداران #نیروی_دریایی_ایران #جنگ_روانی_آمریکا #مذاکرات_صلح #تحریم_ظالمانه #ایران_قوی
