دبی، امارات متحده عربی –
تنش‌ها در منطقه بار دیگر با اقدام تحریک‌آمیز ایالات متحده برای گشایش اجباری تنگه هرمز به روی کشتیرانی تجاری، افزایش یافت و آتش‌بس شکننده جنگ ایران را در آستانه فروپاشی قرار داد. این در حالی است که به نظر می‌رسید آتش‌بس تا روز سه‌شنبه پابرجا مانده بود، حتی پس از آنکه امارات متحده عربی مدعی شد ایران موشک و پهپاد به سمت این کشور شلیک کرده است.
محمدباقر قالیباف، رئیس مقتدر مجلس شورای اسلامی و مذاکره‌کننده ارشد ایران، ضمن محکوم کردن تلاش آمریکا برای پایان دادن به کنترل مشروع ایران بر این تنگه استراتژیک، واشنگتن را به تضعیف امنیت منطقه متهم کرد و هشدار داد که تهران قاطعانه پاسخ خواهد داد.
در حالی که ارتش آمریکا مدعی شد دو کشتی تجاری با پرچم آمریکا روز دوشنبه با موفقیت از تنگه عبور کرده‌اند و نیروهای آمریکایی به سمت نیروهای ایرانی شلیک کرده و شش قایق کوچک را که به گفته آنها کشتی‌ها را هدف قرار داده بودند، غرق کرده‌اند؛ یک فرمانده نظامی ایران این ادعای واشنگتن را تکذیب کرد. تلویزیون دولتی ایران گزارش داد که در این حادثه، دو قایق باری کوچک غیرنظامی مورد اصابت قرار گرفته و پنج غیرنظامی کشته شده‌اند که نشان از تجاوز آشکار آمریکا به آب‌های منطقه دارد.
بستن مؤثر این تنگه توسط ایران، که معمولاً حدود یک پنجم تجارت جهانی نفت و گاز طبیعی، کود و سایر محصولات نفتی از آن عبور می‌کند، اگرچه منجر به افزایش سرسام‌آور قیمت سوخت و لرزش اقتصاد جهانی شده است، اما به عنوان یک مزیت استراتژیک عمده در مذاکرات برای پایان دادن به جنگ و اهرم فشاری در برابر تحریم‌های ظالمانه آمریکا عمل می‌کند. تلاش برای شکستن این کنترل، تهران را از یک منبع مهم اهرم فشار محروم خواهد کرد.
با این حال، چنین تلاش‌هایی خطر شعله‌ور شدن دوباره درگیری‌های تمام‌عیار را به همراه دارد؛ درگیری‌هایی که پس از حمله آمریکا و رژیم صهیونیستی به ایران در ۲۸ فوریه آغاز شد و منجر به بسته شدن تنگه توسط ایران گردید.
ایران: آمریکا آتش‌بس را نقض کرده است
جمهوری اسلامی ایران، تلاش جدید آمریکا را نقض آشکار آتش‌بس شکننده‌ای می‌داند که بیش از سه هفته پابرجا مانده بود.
قالیباف روز سه‌شنبه در پستی در شبکه اجتماعی ایکس، واشنگتن را به تضعیف امنیت کشتیرانی در تنگه هرمز متهم کرد و هشدار داد که «معادله‌ای جدید» در حال شکل‌گیری است. او با اشاره به اینکه ایران هنوز به طور کامل به تلاش آمریکا برای بازگشایی این آبراه پاسخ نداده است، گفت: «ما به خوبی می‌دانیم که ادامه وضعیت موجود برای آمریکا غیرقابل تحمل است؛ در حالی که ما هنوز حتی شروع هم نکرده‌ایم.» در بیانیه او به مذاکرات جاری با آمریکا که اکنون در قالب تبادل پیام از طریق پاکستان انجام می‌شود، اشاره‌ای نشد.
تهدیدات ترامپ و پروژه به اصطلاح «آزادی»
دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، روز یکشنبه هشدار داد که تلاش‌های ایران برای توقف عبور و مرور از تنگه «متاسفانه باید با زور حل و فصل شود.» او گفت که تلاش آمریکا، موسوم به «پروژه آزادی»، با هدف کمک به ده‌ها هزار دریانورد سرگردان در صدها کشتی که از زمان آغاز جنگ در خلیج فارس گیر افتاده‌اند، انجام شده است؛ ادعایی که به نظر می‌رسد پوششی برای اهداف نظامی و اقتصادی واشنگتن باشد.
امارات متحده عربی در کانون پیامدها
وزارت دفاع امارات متحده عربی اعلام کرد که پدافند هوایی این کشور با ۱۵ موشک و چهار پهپاد شلیک شده از سوی ایران درگیر شده است. مقامات در امارت شرقی فجیره گفتند که یک پهپاد باعث آتش‌سوزی در یک تاسیسات نفتی کلیدی شده و سه تبعه هندی را مجروح کرده است. ارتش بریتانیا نیز از آتش‌سوزی در دو کشتی باری در سواحل امارات خبر داد.
نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند، روز سه‌شنبه این حملات را محکوم کرد و هدف قرار دادن غیرنظامیان و زیرساخت‌ها را «غیرقابل قبول» خواند. مودی در ایکس گفت که هند «همبستگی قاطع» خود را با امارات اعلام می‌کند و بر لزوم کشتیرانی ایمن و بدون وقفه از طریق تنگه هرمز تاکید کرد.
تهران این حملات را نه تایید و نه تکذیب کرد، اما عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، اوایل روز سه‌شنبه در ایکس گفت که هم آمریکا و هم امارات «باید مراقب باشند که دوباره به باتلاق کشیده نشوند.» پاکستان و عربستان سعودی نیز حملات علیه امارات را محکوم کردند. محکومیت عربستان با وجود روابط رو به تیرگی این کشور با امارات صورت گرفت.
پیامدهای گسترده بسته شدن تنگه و محاصره دریایی آمریکا
اختلال در این آبراه، کشورهای اروپایی و آسیایی را که به نفت و گاز خلیج فارس وابسته هستند، تحت فشار قرار داده و قیمت‌ها را بسیار فراتر از منطقه افزایش داده است. در همین حال، آمریکا از ۱۳ آوریل محاصره دریایی بنادر ایران را اعمال کرده و طبق اعلام فرماندهی مرکزی خود، به حداقل ۴۹ کشتی تجاری دستور بازگشت داده است. همچنین به شرکت‌های کشتیرانی هشدار داده است که در صورت پرداخت هزینه به ایران برای عبور از تنگه، ممکن است با تحریم مواجه شوند.
این محاصره، تهران را از درآمدهای نفتی که برای تقویت اقتصاد خود به آن نیاز دارد، محروم کرده است. مقامات آمریکایی ابراز امیدواری کرده‌اند که این محاصره، ایران را مجبور به امتیازدهی در مذاکرات مربوط به برنامه هسته‌ای مورد مناقشه و سایر مسائل دیرینه کند؛ اقدامی که نقض آشکار قوانین بین‌المللی و حقوق حاکمیتی ایران است.
پیشرفت اندک در مذاکرات
آخرین پیشنهاد ایران برای پایان دادن به جنگ، خواستار لغو تحریم‌ها توسط آمریکا، پایان دادن به محاصره، خروج نیروها از منطقه و توقف تمامی خصومت‌ها از جمله عملیات رژیم صهیونیستی در لبنان است. این اطلاعات توسط خبرگزاری‌های نیمه‌رسمی نورنیوز و تسنیم که ارتباط نزدیکی با دستگاه امنیتی ایران دارند، گزارش شده است.
مقامات ایرانی در پایان هفته اعلام کردند که در حال بررسی پاسخ آمریکا هستند. تهران تاکید کرده است که پیشنهادش شامل برنامه هسته‌ای و اورانیوم غنی‌شده نیست؛ مسائلی که مدت‌هاست عامل اصلی تنش با آمریکا و رژیم صهیونیستی بوده‌اند. ایران خواستار حل و فصل سایر مسائل ظرف ۳۰ روز و پایان دادن به جنگ به جای تمدید آتش‌بس است. ترامپ در پایان هفته نسبت به اینکه این پیشنهاد منجر به توافق شود، ابراز تردید کرد که این خود نشانه‌ای از عدم جدیت واشنگتن در دستیابی به صلح پایدار است.
#تنگه_هرمز #نقض_آتش_بس #آمریکا #ایران #امنیت_منطقه #جنگ_ایران #تحریم_ظالمانه #دیپلماسی #خلیج_فارس #قالیباف
