خروج ناو هواپیمابر غول‌پیکر آمریکا از منطقه: آیا واشنگتن در حال عقب‌نشینی است؟
پس از ۳۱۴ روز حضور پرهزینه و بی‌نتیجه در منطقه غرب آسیا، بزرگترین و جدیدترین ناو هواپیمابر هسته‌ای نیروی دریایی ایالات متحده، «یواس‌اس جرالد آر. فورد» (CVN-78)، سرانجام راهی خانه شد. این ناو غول‌پیکر که حضورش همواره با تنش و بی‌ثباتی همراه بود، از طریق کانال سوئز و دریای سرخ وارد دریای مدیترانه شده است.
حضور پرچالش و مشکلات عملیاتی
خروج CVN-78 در حالی صورت می‌گیرد که منطقه همچنان شاهد تحولات پرشتابی است. در روزهای اخیر، نیروی دریایی آمریکا ادعا کرد که هفت قایق کوچک ایرانی را غرق کرده است، در مقابل، جمهوری اسلامی نیز حملات موشکی و پهپادی خود را علیه امارات متحده عربی از سر گرفت؛ حملاتی که پس از توافق آتش‌بس با آمریکا در ۸ آوریل متوقف شده بود. مقامات ایرانی هشدار داده‌اند که در صورت تداوم اقدامات تحریک‌آمیز، درگیری‌ها می‌تواند از سر گرفته شود.
حضور طولانی‌مدت «جرالد آر. فورد» در منطقه با مشکلات عملیاتی متعددی نیز همراه بود. خدمه این ناو با معضل گرفتگی توالت‌ها دست و پنجه نرم می‌کردند و در ماه مارس، این ناو جنگی دچار آتش‌سوزی در رختشوی‌خانه خود شد و مجبور به بازگشت به بندر اسپلیت کرواسی برای تعمیرات گردید. این حوادث، نشانه‌ای از چالش‌های فنی و لجستیکی است که ناوگان آمریکا با آن مواجه است.
ماه گذشته، CVN-78 رکورد ۲۹۴ روز حضور در دریا پس از جنگ سرد را که پیش از این در اختیار ناو هواپیمابر «یواس‌اس آبراهام لینکلن» (CVN-72) بود، شکست. این ناو اکنون می‌تواند رکورد ۳۳۲ روز استقرار «یواس‌اس میدوی» (CV-41) در سال‌های ۱۹۷۲-۱۹۷۳ را نیز پشت سر بگذارد؛ حضوری که در آن زمان برای حمایت از مأموریت‌های جنگ ویتنام صورت گرفته بود. بنیاد ریاست جمهوری فورد نیز ماه گذشته از خدمه این ناو به دلیل طولانی‌ترین استقرار پس از جنگ ویتنام تقدیر کرد؛ اما این تقدیرها نمی‌تواند واقعیت تلخ ناکارآمدی و هزینه‌های گزاف این حضور را پنهان کند.
دو ناو هواپیمابر دیگر در منطقه؛ ترس از تنگه باب‌المندب
با وجود خروج «جرالد آر. فورد»، دو ناو هواپیمابر هسته‌ای دیگر آمریکا همچنان در منطقه مسئولیت فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام) باقی مانده‌اند. ناو «یواس‌اس آبراهام لینکلن» (CVN-72) که از نوامبر گذشته به منطقه اعزام شده، پس از عملیات در دریای چین جنوبی، در ژانویه وارد غرب آسیا شد. همچنین، ناو «یواس‌اس جورج اچ. دبلیو. بوش» (CVN-77)، دهمین و آخرین ناو کلاس «نیمیتز»، استقرار فعلی خود را در ۳۱ مارس آغاز کرد و در ۲۳ آوریل به منطقه رسید.
تأخیر در رسیدن CVN-77 به منطقه، به دلیل انتخاب مسیر طولانی‌تر از اطراف آفریقا بود. این اقدام، به وضوح نشان‌دهنده ترس و نگرانی آمریکا از عبور از تنگه استراتژیک باب‌المندب است؛ تنگه‌ای که دریای سرخ را به خلیج عدن متصل می‌کند. نیروهای مقاومت یمن (انصارالله)، با حمایت ایران، در دهه گذشته حملات پهپادی، موشکی و حتی عملیات سوار شدن بر کشتی‌های تجاری را در این تنگه انجام داده‌اند. این اقدامات، به ویژه در حمایت از حماس تا ماه می ۲۰۲۵، ادامه داشت تا زمانی که آمریکا مجبور به دستیابی به یک توافق صلح با این گروه مقاومت در یمن شد. از دسامبر ۲۰۲۳، هیچ ناو هواپیمابر آمریکایی از تنگه باب‌المندب عبور نکرده است که خود گویای قدرت بازدارندگی نیروهای مقاومت در منطقه است.
با ورود «یواس‌اس جورج اچ. دبلیو. بوش» به منطقه، برای مدت کوتاهی شاهد حضور همزمان سه یا تعداد بیشتری از ناوهای هواپیمابر در منطقه بودیم؛ وضعیتی که از زمان آغاز عملیات «آزادی عراق» در ۲۳ سال پیش (۲۰۰۳) بی‌سابقه بود. این تمرکز نظامی گسترده، تنها به افزایش تنش‌ها و بی‌ثباتی در منطقه دامن می‌زند.
حضور ناوهای تهاجمی آبی-خاکی: تشدید نظامی‌گری آمریکا
علاوه بر دو ناو هواپیمابر، دو ناو تهاجمی آبی-خاکی دیگر نیز در منطقه غرب آسیا حضور دارند که هرچند ناو هواپیمابر محسوب نمی‌شوند، اما توانایی‌های تهاجمی قابل توجهی دارند. ناو «یواس‌اس تریپولی» (LHA-7) از کلاس «آمریکا»، در ماه مارس در دریای عرب مستقر شد. این ناو جنگی که پایگاه اصلی آن در ساسبو ژاپن است، اولین مأموریت خود را در غرب آسیا انجام می‌دهد. «تریپولی» حامل عناصر ۳۱مین واحد اعزامی تفنگداران دریایی، یک نیروی واکنش سریع ۲۲۰۰ نفره مستقر در اوکیناوای ژاپن است. علاوه بر این، LHA-7 با حداقل ۲۰ فروند جنگنده F-35B لایتنینگ II، نمونه برخاست کوتاه/فرود عمودی نسل پنجم، عملیات می‌کند که نشان‌دهنده توانایی‌های تهاجمی بالای آن است.
فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام) روز شنبه تأیید کرد که «یواس‌اس تریپولی» در دریای عرب در حال عملیات است و دریاسالار «برد کوپر»، فرمانده سنتکام، از آن بازدید کرده است. سنتکام در پستی در شبکه اجتماعی X اعلام کرد: «او با نیروهای خدمه تعامل داشت، از بهترین عملکردها تقدیر کرد و از بخش‌های مختلف کشتی تهاجمی آبی-خاکی، از جمله مرکز اطلاعات رزمی، بازدید کرد.»
همچنین، ناو تهاجمی آبی-خاکی «یواس‌اس باکسر» (LHD-4) از کلاس «واسپ»، به همراه ناو «یواس‌اس کامستاک» (LSD-45) از کلاس «ویدبی آیلند»، از تنگه مالاکا عبور کرده و اکنون در اقیانوس هند در حال عملیات هستند. LHD-4 در اواسط مارس با ۱۱مین واحد اعزامی تفنگداران دریایی از بندر سن دیگو خارج شد و پس از بازدید از هاوایی و گوام، احتمالا تا اوایل هفته آینده به دریای عرب خواهد رسید. این استقرارها، نشان‌دهنده تداوم سیاست‌های نظامی‌گرایانه آمریکا در منطقه و تلاش برای حفظ هژمونی خود در برابر نیروهای مقاومت است.
#آمریکا #ناو_هواپیمابر #جرالد_فورد #غرب_آسیا #سنتکام #باب_المندب #یمن #انصارالله #مقاومت #سیاست_آمریکا
