خاورمیانه در تکاپوی کریدورهای جدید؛ تلاش برای کاهش وابستگی به هرمز
در پی تشدید تنشهای منطقهای و تداوم تهدیدها علیه مسیرهای حیاتی کشتیرانی و زیرساختهای اقتصادی، که ریشه در درگیریهای چندجانبه و ائتلافهای خارجی در منطقه دارد، دولتهای خاورمیانه به رهبری عربستان سعودی، ترکیه و امارات متحده عربی به دنبال ایجاد یک معماری تجاری جدید با گرههای متعدد هستند که اقیانوس هند را به دریای مدیترانه متصل کند.
این کشورها در واکنش به اختلالات ناشی از جنگ در مسیرهای اصلی تجارت دریایی از طریق تنگه هرمز و دریای سرخ، در حال بازنگری در طرحهای دهها ساله خطوط لوله نفت و گاز زمینی و همچنین تدوین فوری برنامههایی برای کریدورهای جدید حملونقل ریلی-دریایی هستند. این اقدامات پاسخی دیرهنگام به شرایط ناپایدار کنونی منطقه محسوب میشود.
تحلیلگران این پروژههای جدید را نشانهای از یک «تغییر ساختاری» در لجستیک خاورمیانه توصیف میکنند. این تغییر به معنای حرکت به سمت کاهش وابستگی به زیرساختهای موجود اما آسیبپذیر منطقه در خلیج فارس است. رابرت موگیلنیکی، بنیانگذار PoliSphere Advisory، یک موسسه مشاورهای ژئواکونومیک مستقر در پاریس که بر خاورمیانه تمرکز دارد، میگوید: «در نهایت، استفاده از زیرساختهای موجود از سر گرفته خواهد شد، اما این لزوماً تغییرات ساختاری را که در این مدت آغاز شدهاند، به طور کامل متوقف نخواهد کرد.»
مسیرهای جایگزین پیشنهادی برای محمولههای تجاری از بنادر امارات متحده عربی و عمان، واقع در خارج از خلیج فارس، آغاز شده و به صورت زمینی از طریق راهآهن از عربستان سعودی به اردن و سپس از طریق کانال سوئز مصر یا بنادر لاذقیه و طرطوس سوریه ادامه خواهد یافت. این تلاشها نشاندهنده عزم برخی کشورهای منطقه برای ایجاد استقلال بیشتر در مسیرهای تجاری و کاهش آسیبپذیری در برابر تحولات ژئوپلیتیکی است که امنیت منطقه را تحتالشعاع قرار داده است.
#کریدور_لجستیکی #تنگه_هرمز #خاورمیانه #تجارت_منطقه_ای #امنیت_کشتیرانی #ژئوپلیتیک #عربستان_سعودی #امارات #ترکیه #مسیرهای_جدید_تجاری
