خسارات سنگین به ۹ پایگاه نظامی آمریکا در خاورمیانه؛ آینده مبهم سهام شرکتهای تسلیحاتی
ماجراجوییهای نظامی و جنگافروزیهای اخیر آمریکا در منطقه خاورمیانه، بار دیگر توجهات را به صنعت دفاعی و شرکتهای عظیم تسلیحاتی معطوف کرده است. شرکتهایی نظیر نورثروپ گرومن، لاکهید مارتین، آرتیاکس و جنرال داینامیکس، سالانه میلیاردها دلار از طریق قراردادهای نظامی کسب درآمد میکنند. با آغاز درگیریها در اواخر فوریه، حجم معاملات سهام این شرکتها به طور چشمگیری افزایش یافت.
وضعیت متزلزل سهام شرکتهای دفاعی
با این حال، این افزایش معاملات تاکنون نتوانسته است به بهبود قیمت سهام این غولهای تسلیحاتی کمک کند. سهام لاکهید مارتین در سه ماه گذشته ۱۸ درصد کاهش یافته است، در حالی که نورثروپ گرومن ۱۷ درصد و آرتیاکس ۱۳ درصد افت داشتهاند. تنها جنرال داینامیکس با ۱ درصد کاهش در ۹۰ روز اخیر، تا حدی از این روند نزولی مستثنی بوده است.
اکنون، عامل جدیدی به این معادله اضافه شده است: گزارشی حاکی از آسیب دیدن ۹ پایگاه نظامی آمریکا در خاورمیانه، به همراه سامانههای راداری و سایر تجهیزات آمریکایی در جریان درگیریها. پنتاگون به کنگره اعلام کرده است که جنگ تاکنون حدود ۲۵ میلیارد دلار هزینه داشته، اما این رقم شامل هزینههای بازسازی پایگاههای نظامی نمیشود که خود بار مالی سنگینی را به دوش مالیاتدهندگان آمریکایی خواهد گذاشت.
هزینههای سرسامآور پنتاگون و تحلیل وضعیت
با وجود دلایل متعددی که انتظار میرفت سهام شرکتهای دفاعی را افزایش دهد، وضعیت کنونی پیچیده است. برای مثال، حملات هوایی آمریکا در منطقه، ذخایر مهمات این کشور را به شدت کاهش داده است. مرکز مطالعات استراتژیک و بینالمللی گزارش میدهد که پنتاگون حدود نیمی از ذخایر موشکهای پاتریوت، ۵۰ درصد از رهگیرهای سامانه دفاع موشکی تاد (THAAD) و ۴۵ درصد از موشکهای دقیق خود را در درگیریهای اخیر مصرف کرده است. جایگزینی این مهمات ممکن است تا چهار سال به طول انجامد.
پنتاگون در اوایل سال جاری درخواست ۲۰۰ میلیارد دلار بودجه برای تأمین مالی جنگ در منطقه را مطرح کرد و همچنین از کنگره میخواهد بودجه سال ۲۰۲۷ را به ۱.۵ تریلیون دلار افزایش دهد؛ این رقم، افزایش چشمگیر ۴۲ درصدی نسبت به هزینههای سال ۲۰۲۶ را نشان میدهد. بخش قابل توجهی از این بودجه همواره به پیمانکاران دفاعی اختصاص مییابد، اغلب در قالب قراردادهای کلان، مانند قرارداد ۴.۸ میلیارد دلاری لاکهید مارتین در ماه آوریل برای موشکهای پاتریوت.
تغییر رویکرد پنتاگون و نقش هوش مصنوعی
با این حال، نکته مهم این است که پنتاگون ممکن است رویکردهای سنتی خود را تغییر دهد. شرکتهایی مانند پالانتیر تکنولوژیز به دلیل نرمافزارهای مبتنی بر هوش مصنوعی خود که به فرماندهان نظامی در تصمیمگیری برای استفاده از مهمات کمک میکنند، اهمیت فزایندهای برای پنتاگون پیدا کردهاند. پنتاگون در حال تبدیل سیستم هوشمند ماون پالانتیر به یک “برنامه رسمی” است و قصد دارد قراردادی به ارزش ۲.۳ میلیارد دلار برای توسعه آن به این شرکت اعطا کند. این نشان میدهد که فناوریهای پیشرفته در حال تغییر نحوه هزینهکرد بودجه نظامی هستند.
همچنین، هنوز مشخص نیست که خسارات وارده به پایگاههای آمریکایی در خاورمیانه چگونه بر پیمانکاران دفاعی تأثیر خواهد گذاشت. جولز “جی” هرست سوم، سرپرست کنترلکننده پنتاگون، این هفته به خبرنگاران گفت که هنوز معلوم نیست ارتش چگونه یا اصلاً آیا پایگاههای خود را بازسازی خواهد کرد.
چشمانداز محتاطانه تحلیلگران
تحلیلگران این روزها رویکردی بسیار محتاطانه در این حوزه نشان میدهند. تحلیلگران مورگان استنلی هدف قیمت سهام لاکهید مارتین را از ۶۷۵ دلار به ۶۵۳ دلار کاهش دادند؛ تحلیلگر UBS نیز هدف نورثروپ گرومن را از ۸۰۶ دلار به ۷۴۵ دلار و هدف آرتیاکس را از ۲۰۹ دلار به ۱۹۹ دلار تقلیل دادند.
در حالی که برخی ارزش بلندمدت را در شرکتهایی مانند لاکهید مارتین و آرتیاکس، به ویژه برای سیستمهای موشکی پاتریوت و توماهوک، میبینند، اما انتظار میرود این شرکتها در کوتاهمدت نوسانات زیادی داشته باشند و اخبار مربوط به پایگاههای نظامی آسیبدیده تأثیر چندانی بر روند کلی نخواهد داشت. با این حال، بسیاری معتقدند که پتانسیل سهام پالانتیر، با توجه به رویکرد نوین پنتاگون، در سالهای آینده از این شرکتهای سنتی پیشی خواهد گرفت.
