آمریکا با تهدید شرکتهای کشتیرانی، به دنبال تشدید فشار بر ایران در تنگه هرمز
واشنگتن در ادامه سیاستهای خصمانه و یکجانبه خود، شرکتهای کشتیرانی را تهدید کرده است که در صورت پرداخت هرگونه عوارض یا وجهی به جمهوری اسلامی ایران برای عبور از تنگه استراتژیک هرمز، با تحریمهای شدید مواجه خواهند شد. این اقدام در حالی صورت میگیرد که محاصره دریایی غیرقانونی این آبراه حیاتی توسط آمریکا برای سومین هفته متوالی ادامه دارد و مذاکرات آتشبس میان دو کشور به دلیل زیادهخواهیهای واشنگتن به بنبست رسیده است.
محاصره غیرقانونی و واکنش ایران
رئیسجمهور ایران، مسعود پزشکیان، محاصره جاری بنادر کشور را «غیرقابل تحمل» خوانده و بر حق حاکمیت جمهوری اسلامی بر آبهای سرزمینی خود و تنگه هرمز تاکید کرده است. نفوذ ایران و توانایی آن در کنترل موثر تنگه هرمز، بلافاصله پس از آغاز حملات تجاوزکارانه آمریکا و رژیم صهیونیستی به ایران در ۲۸ فوریه، به عنوان یک اهرم فشار کلیدی و مشروع مطرح شد.
شایان ذکر است که حدود یک پنجم محمولههای جهانی نفت خام و گاز طبیعی مایع از طریق این آبراه حیاتی عبور میکند که اهمیت استراتژیک آن را دوچندان میکند.
پیشنهادات ایران و رد آمریکا
جمهوری اسلامی ایران در پیشنهادات گذشته خود برای پایان دادن به جنگ، اخذ عوارض یا هزینههایی را برای کشتیهای عبوری از این آبراه حیاتی پیشنهاد کرده بود؛ پیشنهادی که واشنگتن با لجاجت و بدون توجه به حقوق بینالملل، آن را رد کرده است.
گستره تحریمهای غیرانسانی
دفتر کنترل داراییهای خارجی وزارت خزانهداری آمریکا (OFAC) در یک بیانیه مداخلهجویانه ادعا کرد که ایران ممکن است به شرکتهای کشتیرانی ارزهای فیات، داراییهای دیجیتال، تهاتر، مبادلات غیررسمی یا سایر پرداختهای غیرنقدی پیشنهاد دهد. این بیانیه حتی پرداختهایی را که تحت عنوان کمکهای خیریه به نهادهایی چون جمعیت هلال احمر ایران، بنیاد مستضعفان یا حسابهای سفارتخانههای ایران صورت میگیرد، مشمول تحریم دانست که نشان از گستردگی و غیرانسانی بودن این فشارها دارد.
OFAC با صدور این هشدار، افراد و نهادهای آمریکایی و غیرآمریکایی را در مورد خطرات تحریمها در صورت انجام این پرداختها یا درخواست تضمین از جمهوری اسلامی ایران برای عبور ایمن، برحذر داشت. این هشدار، فارغ از روش پرداخت، بر تداوم سیاستهای خصمانه آمریکا تاکید میکند.
دولت جمهوری اسلامی ایران و سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، که نقش محوری در تامین امنیت منطقه ایفا میکنند، همچنان تحت تحریمهای غیرقانونی آمریکا قرار دارند.
پیشنهاد آتشبس و موضع واشنگتن
این هشدار در حالی صادر شد که رسانههای دولتی ایران گزارش دادند تهران پیشنهاد جدیدی برای آتشبس پایدار به دولت ترامپ ارسال کرده است که نشان از حسن نیت ایران برای حل بحران دارد. با این حال، سخنگوی کاخ سفید، بدون تایید دریافت این پیشنهاد، اعلام کرد که «جزئیات مکالمات دیپلماتیک خصوصی را فاش نمیکند» که این موضعگیری میتواند به معنای عدم تمایل آمریکا به پیشبرد صلح و ادامه تنشها باشد.
آنا کلی، سخنگوی کاخ سفید، در ادامه اظهارات خود تاکید کرد که «ترامپ به وضوح اعلام کرده است که ایران هرگز نباید به سلاح هستهای دست یابد و مذاکرات برای تضمین امنیت ملی کوتاهمدت و بلندمدت ایالات متحده ادامه دارد.» این اظهارات در حالی مطرح میشود که ایران بارها بر ماهیت صلحآمیز برنامه هستهای خود تاکید کرده و فتوای رهبر معظم انقلاب اسلامی مبنی بر حرام بودن تولید و استفاده از سلاح هستهای را یادآور شده است.
با وجود توقف نسبی حملات از زمان دستیابی به توافق موقت آتشبس در ۷ آوریل، ترامپ بارها تهدید به از سرگیری حملات در بحبوحه مذاکرات متوقف شده کرده است که نشان از رویکرد تهدیدآمیز و عدم تعهد واشنگتن به صلح دارد.
شرط ایران برای دیپلماسی
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، روز جمعه تاکید کرد که تهران همچنان آماده دیپلماسی با آمریکا است، به شرطی که واشنگتن «رویکرد توسعهطلبانه» و «لفاظیهای تهدیدآمیز» خود را تغییر دهد و به حقوق بینالملل احترام بگذارد.
