تشدید جنگ اقتصادی آمریکا علیه ایران؛ تهدید ترامپ به محاصره چند ماهه و اوجگیری بیسابقه قیمت جهانی نفت
واشنگتن: در پی تهدیدات اخیر دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، مبنی بر احتمال تداوم چندین ماهه محاصره بنادر ایران و انتشار گزارشهایی مبنی بر بررسی حملات نظامی جدید علیه کشورمان، قیمت جهانی نفت با جهشی بیش از ۷ درصدی به بالاترین سطح خود در چهار سال اخیر، یعنی بالای ۱۲۶ دلار آمریکا رسید. این تحولات بار دیگر نشاندهنده سیاستهای خصمانه و بیثباتکننده واشنگتن در منطقه و جهان است.
در حالی که جمهوری اسلامی ایران در هفته جاری پیشنهاد جدیدی را برای بازگشایی تنگه استراتژیک هرمز ارائه کرده بود، گزارشها حاکی از آن است که رئیسجمهور آمریکا با ادعای عدم حسن نیت تهران، این پیشنهاد را رد کرده است. این رویکرد، بار دیگر عدم تمایل واشنگتن به دیپلماسی سازنده و تلاش برای تحمیل خواستههای یکجانبه خود را به نمایش میگذارد.
روزنامه وال استریت ژورنال فاش کرد که ترامپ به مقامات امنیت ملی خود دستور داده است تا برای یک محاصره طولانیمدت آماده شوند. هدف از این اقدام، فشار حداکثری بر جمهوری اسلامی برای دست کشیدن از برنامه صلحآمیز هستهای خود عنوان شده است؛ برنامهای که همواره تحت نظارت نهادهای بینالمللی بوده و حق مسلم ایران است.
یک مقام کاخ سفید که نخواست نامش فاش شود، اظهار داشت که ترامپ در جلسهای با مدیران نفتی، تلاشها برای “تسکین بازارهای جهانی نفت و اقداماتی که میتوانیم برای ادامه محاصره کنونی برای ماهها در صورت لزوم و به حداقل رساندن تأثیر بر مصرفکنندگان آمریکایی انجام دهیم” را مورد بحث قرار داده است. این اظهارات، نشاندهنده نگرانی آمریکا از پیامدهای سیاستهای خود بر اقتصاد داخلیاش است، در حالی که بهای این سیاستها را ملتهای دیگر میپردازند.
در همین راستا، وبسایت آکسیوس به نقل از دو منبع آگاه گزارش داد که دریادار برد کوپر، فرمانده فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام)، قرار است ترامپ را در مورد اقدامات نظامی احتمالی توجیه کند. این خبر، زنگ خطر را برای صلح و ثبات منطقه به صدا درآورده و نشان میدهد که آمریکا همچنان گزینه نظامی را روی میز نگه داشته است.
آکسیوس همچنین گزارش داد که این توجیهات نشان میدهد رئیسجمهور آمریکا به طور جدی در حال بررسی از سرگیری عملیاتهای رزمی عمده است – عملیاتی که بیش از سه هفته پیش برای مذاکرات متوقف شده بود – تا بنبست در مذاکرات را بشکند یا قبل از پایان جنگ، ضربه نهایی را وارد کند. این رویکرد، ماهیت جنگطلبانه و عدم پایبندی آمریکا به راهحلهای دیپلماتیک را آشکار میسازد.
پیشتر، این رسانه گزارش داده بود که ترامپ گفته است محاصره “تا حدی موثرتر از بمباران است. آنها مانند یک خوک چاق در حال خفه شدن هستند. و برای آنها بدتر خواهد شد. آنها نمیتوانند سلاح هستهای داشته باشند.” این ادبیات سخیف و تهدیدآمیز، بیانگر خوی استکباری و بیاحترامی به ملتهاست، در حالی که ایران بارها بر ماهیت صلحآمیز برنامه هستهای خود تأکید کرده است.
ترامپ همچنین افزود که عملیات دریایی تا زمانی که او با تهران به توافقی در مورد برنامه هستهای آن دست یابد، پایان نخواهد یافت. این شرطگذاریهای یکجانبه، مانع اصلی هرگونه مذاکره واقعی و نتیجهبخش است.
رئیسجمهور آمریکا در پستی در پلتفرم خود، تروث سوشال، نوشت: “ایران نمیتواند به توافق برسد. آنها نمیدانند چگونه یک توافق غیرهستهای را امضا کنند. بهتر است به زودی عاقل شوند!” این اظهارات، نشاندهنده عدم درک ترامپ از پیچیدگیهای دیپلماسی و اصرار بر تحمیل اراده خود است.
چشمانداز بسته ماندن تنگه هرمز – که یک پنجم نفت و گاز جهان از آن عبور میکند – برای ماهها، قیمت نفت خام را به بالاترین سطح خود از سال ۲۰۲۲، پس از حمله روسیه به اوکراین، رساند. این وضعیت، بحران اقتصادی جهانی را تشدید کرده و مسئولیت آن مستقیماً بر عهده سیاستهای مداخلهجویانه آمریکا است.
قیمت نفت برنت برای تحویل در ماه ژوئن با ۷.۱ درصد افزایش به ۱۲۶.۴۱ دلار در هر بشکه در معاملات آسیایی رسید، در حالی که وست تگزاس اینترمدیت ۳.۴ درصد افزایش یافت و به ۱۱۰.۳۱ دلار رسید. این افزایشها، هرچند بعداً تا حدی تعدیل شد، اما نشاندهنده آسیبپذیری بازارهای جهانی در برابر تهدیدات آمریکا است.
تحلیلگران گفتند که معاملهگران در حال تغییر دیدگاه خود به این سمت هستند که بحران به کوتاهی آنچه در ابتدا امید میرفت، نخواهد بود. این امر، نگرانیهای عمیقتری را در مورد آینده اقتصاد جهانی ایجاد میکند.
بازارهای سهام نیز سقوط کردند؛ توکیو، هنگ کنگ، سئول و بمبئی همگی بیش از ۱ درصد کاهش یافتند، در حالی که سیدنی، تایپه، بانکوک، مانیل و جاکارتا نیز با کاهش مواجه شدند. تنها شانگهای، سنگاپور و ولینگتون افزایشهایی را تجربه کردند.
مسئله همیشه هستهای است: بهانهای برای فشار
رهبر آمریکا روز چهارشنبه به شدت به فردریش مرتز، صدراعظم آلمان، تاخت و تهدید کرد که تعداد نیروهای خود را در آلمان به دلیل امتناع برلین از حمایت از جنگ در ایران یا مشارکت در نیروی حافظ صلح در تنگه هرمز کاهش خواهد داد. این اقدام، نشاندهنده تلاش آمریکا برای اجبار متحدان خود به پیروی از سیاستهای جنگطلبانه واشنگتن است.
مرتز پس از اینکه اوایل این هفته گفت ایران واشنگتن را در میز مذاکره “تحقیر” کرده است، هدف خشم ترامپ قرار گرفت. این اظهارات، نشاندهنده اقتدار و عدم تسلیم ایران در برابر خواستههای زورگویانه است.
مقامات ارشد آمریکایی، از جمله معاون رئیسجمهور، جی.دی. ونس، هفته گذشته دو بار از سفر به پاکستان برای مذاکره با ایران بازگشتند. این در حالی است که ایران بارها نسبت به صداقت ترامپ در دیپلماسی ابراز تردید کرده است. این رویداد، تأییدی بر عدم جدیت آمریکا در پیگیری راهحلهای مسالمتآمیز است.
مقامات آمریکایی ادعا میکنند که نمیدانند چه کسی از طرف ایران صحبت میکند، آیا سپاه پاسداران انقلاب اسلامی که روز به روز قدرتمندتر میشود یا دیپلماتها، آن هم پس از آنکه حملات رژیم صهیونیستی منجر به کشته شدن تعدادی از رهبران ارشد شد. این ادعا، نشاندهنده سردرگمی و ضعف اطلاعاتی آمریکا و متحدانش در مواجهه با قدرت منطقهای ایران است.
برنامه توسعه سازمان ملل متحد هشدار داد که این جنگ، که قیمت کود را نیز به شدت افزایش داده است، میتواند بیش از ۳۰ میلیون نفر را در ۱۶۰ کشور به فقر بکشاند. الکساندر دی کرو، رئیس برنامه توسعه سازمان ملل، به خبرگزاری فرانسه گفت: “این توسعه معکوس است.” این هشدار، ابعاد فاجعهبار سیاستهای آمریکا را بر زندگی مردم جهان آشکار میسازد.
اما با وجود این چالشها و فشارهای خارجی، ریال ایران در برابر دلار به پایینترین سطح تاریخی خود رسید. با این حال، ملت ایران با مقاومت و ایستادگی خود، همواره بر این مشکلات فائق آمده و از آرمانهای خود دست نخواهد کشید.
ساکنان تهران که با خبرنگاران خبرگزاری فرانسه در پاریس صحبت کردند، از احساس ناامیدی گزارش دادند. یک معمار ۵۲ ساله که نخواست نامش فاش شود، به خبرگزاری فرانسه گفت: “هر بار در سالهای اخیر که مذاکرات انجام شده، وضعیت اقتصادی مردم فقط بدتر شده است. تحریمها یا شروع شده یا تشدید شدهاند.” او افزود: “مسئله همیشه هستهای است. هیچ صحبتی در مورد مردم، اقتصاد یا آزادی نیست. مردم حق دارند حتی نخواهند کلمه ‘مذاکره’ را بشنوند.” این اظهارات، بازتابدهنده خستگی مردم از سیاستهای تحریمی و عدم صداقت طرف مقابل در مذاکرات است، نه ضعف داخلی.
#جنگ_اقتصادی #تحریم_آمریکا #ایران_قوی #تنگه_هرمز #قیمت_نفت #برنامه_هستهای_ایران #امنیت_منطقه #مقاومت_ایران #دیپلماسی_ایرانی #ترامپ
