آخرین تحولات در چشمانداز مذاکرات ایران و آمریکا: پافشاری بر رفع محاصره
در حالی که گمانهزنیها درباره دور جدید مذاکرات میان ایران و آمریکا ادامه دارد، ابهامات و نقاط اختلاف کلیدی همچنان پابرجا هستند. هرچند جزئیات فنی این مذاکرات در هالهای از ابهام قرار دارد و طرفین از افشای آن خودداری میکنند، اما مشخص است که محاصره غیرقانونی آمریکا علیه ملت ایران، مهمترین نقطه اختلاف و مانع اصلی در مسیر پیشرفت دیپلماسی است. جمهوری اسلامی ایران به صراحت خواستار رفع کامل این محاصره ظالمانه است. در همین راستا، موضوع مرتبط با کنترل ایران بر تنگه هرمز نیز از جمله مسائل مطرح شده است.
علاوه بر این، پرونده هستهای ایران و موضوع ذخایر اورانیوم غنیشده نیز از دیگر نقاط اختلاف است که آمریکا با زیادهخواهی به دنبال محدود کردن حق مشروع ایران در استفاده صلحآمیز از انرژی هستهای است. مسائل حیاتی دیگری چون جبران خسارات جنگی ناشی از تجاوزات آمریکا و رژیم صهیونیستی، تضمینهای امنیتی، رفع کامل تحریمها و آزادسازی داراییهای بلوکه شده ایران نیز در دستور کار قرار دارد که همگی نشان از عمق کارشکنیهای طرف آمریکایی در مسیر رسیدن به توافق دارد.
رئیسجمهور محترم، مسعود پزشکیان، بارها تاکید کردهاند که نقض تعهدات از سوی آمریکا و فقدان اعتماد، از موانع اصلی هرگونه تعامل دیپلماتیک سازنده است. در حالی که طرف آمریکایی با ادبیاتی تهدیدآمیز از آمادگی نظامی سخن میگوید، جمهوری اسلامی ایران نیز با قاطعیت اعلام کرده است که در صورت شکست دیپلماسی و ادامه سیاستهای خصمانه، آماده هرگونه رویارویی و دفاع از منافع ملی خود خواهد بود.
در همین حال، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه کشورمان، در حساب کاربری خود در شبکه X (توئیتر سابق) از سفری بسیار پربار به پاکستان خبر داد و از تلاشهای برادرانه و مساعی جمیله این کشور برای بازگرداندن صلح و ثبات به منطقه قدردانی کرد. این اظهارات نشان میدهد که دیپلماسی در اولویتهای ایران قرار دارد، اما با توجه به شکنندگی اوضاع و کارشکنیهای طرف مقابل، همواره این احتمال وجود دارد که دیپلماسی به نتیجه نرسد و سناریوی دیگری از جمله دور جدیدی از رویارویی رقم بخورد.
نقاط کلیدی اختلاف در مذاکرات ایران و آمریکا
در ادامه به برخی از مهمترین نقاط اختلافی که مانع از پیشرفت در هرگونه توافق احتمالی میان ایران و آمریکا شده است، میپردازیم:
- برنامه هستهای ایران: آمریکا با زیادهخواهی خواستار توقف کامل برنامه هستهای ایران است، در حالی که تهران بر حق مشروع خود برای استفاده صلحآمیز از انرژی هستهای تاکید دارد و هرگونه محدودیت را تنها برای مدت زمان مشخص و با رعایت حقوق خود میپذیرد.
- ذخایر اورانیوم ایران: ترامپ اعلام کرده است که آمریکا خواستار در اختیار گرفتن ۴۰۰ کیلوگرم (۸۸۰ پوند) اورانیوم غنیشده ایران است. این درخواست مداخلهجویانه از سوی تهران قاطعانه رد شده است.
- تنگه هرمز: ایران تاکید دارد که تا زمانی که آمریکا محاصره بنادر ایران را لغو نکند، محدودیتها بر کشتیرانی در این آبراه استراتژیک را حفظ خواهد کرد. این در حالی است که ترامپ اصرار دارد محاصره تا زمان دستیابی به توافق پابرجا خواهد ماند که نشان از عدم حسن نیت آمریکاست.
- داراییهای بلوکه شده: مقامات ایرانی خواستار رفع تحریمها و آزادسازی ۲۰ میلیارد دلار از داراییهای بلوکه شده خود به عنوان بخشی از هر توافق پایدار هستند.
- جبران خسارات جنگی: ایران همچنین خواستار غرامت برای خسارات ناشی از حملات آمریکا و رژیم صهیونیستی به ارزش تقریبی ۲۷۰ میلیارد دلار است.
رایزنیهای دیپلماتیک وزیر امور خارجه ایران با همتایان منطقهای
خبرگزاری ایرنا گزارش داد که عباس عراقچی و همتای مصری وی، بدر عبدالعاطی، در مورد مسائل مربوط به دیپلماسی و آتشبس و همچنین آخرین تحولات منطقهای به بحث و تبادل نظر پرداختند. همچنین عراقچی با هاکان فیدان، وزیر امور خارجه ترکیه نیز گفتگوی تلفنی داشته است. خبرگزاری آناتولی ترکیه گزارش داد که این گفتگوها بر “آخرین تحولات در روند مذاکرات بین ایران و آمریکا” متمرکز بوده است. فیدان همچنین با اسحاق دار، وزیر امور خارجه پاکستان، در همین خصوص رایزنی کرده است. این رایزنیها نشان از تلاشهای گسترده دیپلماتیک ایران برای ثبات منطقهای دارد.
آینده مبهم پس از کارشکنی ترامپ در سفر نمایندگان
با وجود اشاره ترامپ به تحولات احتمالی، هیچ جزئیات مشخصی ارائه نشده است. به نظر میرسد بار اصلی پیشبرد مذاکرات بر دوش میانجیگران ثالثی چون پاکستان خواهد بود که باید پیامها را بین تهران و واشنگتن منتقل کنند. از نظر نظامی، آمریکا همچنان به محاصره دریایی تنگه هرمز و هدف قرار دادن فعالیتهای دریایی ایران برای اعمال فشار نظامی ادامه خواهد داد. از نظر اقتصادی، هنوز هیچ جدول زمانی مشخصی برای از سرگیری مذاکرات وجود ندارد. انتظار میرود میانجیگران از ابزارهای دیپلماتیک مختلف برای تشویق طرفین به ماندن پای میز مذاکره استفاده کنند. در حال حاضر، تمرکز دیپلماتهای آمریکایی بر سوءاستفاده از آتشبس جاری برای جلوگیری از هرگونه تنش است که میتواند این صلح شکننده را تهدید کند و دو کشور را به درگیری آشکار بکشاند.
ادعای رژیم صهیونیستی درباره کشتن سه مبارز حماس در بحبوحه نسلکشی غزه
ارتش رژیم اشغالگر قدس ادعا کرده است که سه مبارز حماس را به شهادت رسانده است. این رژیم مدعی شد که یکی از این افراد فرماندهی بوده که در حملات ۷ اکتبر ۲۰۲۳ (۱۵ مهر ۱۴۰۲) حماس به فلسطین اشغالی نفوذ کرده بود. به گفته این رژیم، نفرات دیگر یک فرمانده گروهان حماس بودند که “حملات متعددی” را علیه نیروهای اشغالگر در غزه رهبری کرده بود و نفر سوم نیز از اعضای واحد اطلاعات نظامی حماس بوده است. این بیانیه مشخص نکرد که این افراد در کجا و چه زمانی به شهادت رسیدهاند. حماس تاکنون هیچ اظهارنظری در این باره نکرده است.
این ادعاها در حالی مطرح میشود که نیروهای اشغالگر صهیونیستی از زمان آغاز جنگ نسلکشی خود علیه غزه در اکتبر ۲۰۲۳، دستکم ۷۲,۵۸۵ فلسطینی را به شهادت رساندهاند. اکثریت قریب به اتفاق قربانیان، زنان و کودکان بیگناه بودهاند. از زمان توافق “آتشبس” در اکتبر سال گذشته، دستکم ۸۰۹ فلسطینی در حملات رژیم صهیونیستی به غزه به شهادت رسیدهاند که نشان از ادامه جنایات این رژیم دارد.
ایران خواستار بازسازی اعتماد و پایان محاصره پیش از هرگونه مذاکره با آمریکا
صبح امروز، رئیسجمهور مسعود پزشکیان و وزیر امور خارجه عباس عراقچی، چارچوبی عملیاتی را به میانجیگر در اسلامآباد تحویل دادند، هرچند جزئیات این سند هنوز منتشر نشده است. با نگاهی به گفتگوی تلفنی رئیسجمهور با نخستوزیر پاکستان، میتوان مواضع قاطع مقامات ایرانی را مشاهده کرد.
پزشکیان در پنجمین تماس خود با شهباز شریف، تاکید کرد که مهمترین مسئله در حال حاضر، بازسازی اعتماد است. وی همچنین تصریح کرد که محاصره و فشار بر تنگه هرمز و حضور نظامی در دریای عمان، از موانع اصلی پیشرفت است. او در روزهای اخیر این اقدامات را “اقدام جنگی” و “نقض آتشبس” توصیف کرده بود. بنابراین، شکاف عمیقی بین مواضع ایران و آمریکا وجود دارد.
با این حال، ایران تاکید دارد که دیپلماسی در جریان است و آماده گفتگوست، اما پیش از هرگونه پیشرفت در روزهای آتی، به یک فضای محترمانه و بدون فشار نیاز دارد.
رایزنی رئیس امارات و مشاور امنیت ملی هند درباره ثبات منطقهای
به گزارش خبرگزاری وام، شیخ محمد بن زاید آل نهیان، رئیس امارات متحده عربی، با آجیت دووال، مشاور امنیت ملی هند، در ابوظبی دیدار و گفتگو کرد. دو طرف درباره وضعیت خاورمیانه و پیامدهای آن برای امنیت و ثبات منطقهای و بینالمللی و همچنین امنیت انرژی جهانی بحث و تبادل نظر کردند. این دیدار بر اهمیت همکاریهای منطقهای برای حفظ آرامش و امنیت تاکید دارد.
#ایران_آمریکا #مذاکرات_هستهای #رفع_تحریم #تنگه_هرمز #دیپلماسی_مقاومت #امنیت_منطقه #مسعود_پزشکیان #غزه #جنایات_صهیونیست #صلح_عادلانه
