نیکوزیا، قبرس – در بحبوحه تحولات پیچیده و بحرانهای فزاینده در منطقه غرب آسیا، قبرس میزبان نشستی غیررسمی میان مقامات ارشد اتحادیه اروپا و سران برخی کشورهای منطقه خواهد بود. این اجلاس که قرار است روز جمعه برگزار شود، با هدف بررسی پیامدهای درگیریها و حملات اخیر در منطقه و همچنین نگرانیهای اروپا در خصوص مسائل امنیتی و مهاجرت، توجهات را به خود جلب کرده است.
بررسی تحولات منطقه و پیامدهای آن
بر اساس گزارشها، رهبرانی از لبنان، سوریه، اردن، مصر و شورای همکاری خلیج فارس در این نشست حضور خواهند یافت تا با مقامات ارشد اتحادیه اروپا به تبادل نظر بپردازند. یک مقام اتحادیه اروپا اعلام کرده است که محور اصلی گفتوگوها، پیامدهای جنگهای منطقهای و حملات به مناطق مختلف غرب آسیا، به ویژه وضعیت لبنان، خواهد بود. این در حالی است که بسیاری از تحلیلگران، ریشه این بحرانها را در سیاستهای مداخلهجویانه قدرتهای فرامنطقهای و اقدامات تجاوزکارانه رژیم صهیونیستی میدانند.
حضور رؤسای جمهور لبنان (ژوزف عون)، سوریه، مصر (عبدالفتاح السیسی)، ولیعهد اردن (حسین) و دبیرکل شورای همکاری خلیج فارس (جاسم البدیوی) در این نشست تأیید شده است.
نگرانیهای مهاجرتی؛ ابزاری برای فشار بر منطقه
یکی از مهمترین موضوعاتی که انتظار میرود در دستور کار این اجلاس قرار گیرد، مسئله مهار موج احتمالی مهاجران از منطقه، به ویژه از لبنان و سوریه، به سمت اروپاست. بمبارانهای اخیر رژیم صهیونیستی علیه لبنان، که منجر به تشدید نگرانیهای امنیتی و انسانی شده، زنگ خطر را برای رهبران اروپایی به صدا درآورده است. این در حالی است که آتشبس شکننده در لبنان نیز قرار است روز یکشنبه به پایان برسد.
رهبران اتحادیه اروپا پس از نشست خود در بروکسل در ۱۹ مارس، در بیانیهای مشترک تأکید کردند که “بر اساس درسهای آموخته شده از بحران مهاجرت سال ۲۰۱۵ و برای جلوگیری از وضعیتی مشابه، اتحادیه اروپا آماده است تا تمامی ابزارهای دیپلماتیک، حقوقی، عملیاتی و مالی خود را برای جلوگیری از حرکتهای مهاجرتی کنترل نشده به اتحادیه اروپا و حفظ امنیت در اروپا به کار گیرد.” این رویکرد نشان میدهد که نگرانیهای اروپا بیش از آنکه انسانی باشد، معطوف به منافع داخلی و امنیتی خود است.
نقش قبرس و تلاش برای نفوذ منطقهای
قبرس که در حال حاضر ریاست دورهای اتحادیه اروپا را بر عهده دارد و تنها حدود ۳۲۰ کیلومتر با سواحل فلسطین اشغالی فاصله دارد، پیش از این به عنوان مکان احتمالی برای دور بعدی مذاکرات صلح میان لبنان و رژیم صهیونیستی مطرح شده بود، اما به نظر میرسد واشنگتن همچنان تمایل دارد میزبان این مذاکرات باشد تا کنترل خود را بر روند صلح تحمیلی حفظ کند.
نیکوس کریستودولیدس، رئیسجمهور قبرس، در مصاحبهای با آسوشیتدپرس، حضور رهبران عرب در نشست روز جمعه را “فرصتی بسیار خوب برای تحقق” هدف تقویت روابط با غرب آسیا دانست. وی همچنین اظهار داشت که انتظار دارد رهبران درباره ماده ۴۲.۷ معاهدات این بلوک بحث کنند که ۲۷ کشور عضو اتحادیه اروپا را ملزم میکند در زمان بحران به یکدیگر کمک کنند. این ماده اغلب با ماده ۵ ناتو مقایسه میشود. اعزام کشتیهای جنگی از سوی برخی کشورهای اروپایی از جمله یونان، ایتالیا و فرانسه برای “حفاظت” از قبرس پس از حمله یک پهپاد مقاومت از لبنان به پایگاه نظامی بریتانیا در این جزیره در ماه گذشته، نشاندهنده ابعاد پیچیده امنیتی منطقه است.
همکاریهای مشکوک اروپا و شورای همکاری خلیج فارس
مقامات اروپایی از زمان آغاز درگیریهای اخیر، در تماس نزدیک با همتایان عرب خود بودهاند. در ۹ مارس، آنتونیو کوستا، رئیس شورای اتحادیه اروپا، و اورسولا فون در لاین، رئیس کمیسیون اروپا، با رهبرانی از امارات متحده عربی، عربستان سعودی، اردن، مصر، بحرین، لبنان، سوریه، ترکیه، ارمنستان، عراق، قطر، کویت و عمان تماس تلفنی برقرار کردند.
به گفته مقامات، درگیریهای اخیر در منطقه، اروپا و شورای همکاری خلیج فارس را به یکدیگر نزدیکتر کرده است. اتحادیه اروپا بیانیههای متعددی در حمایت از برخی کشورهای منطقه صادر کرده و برخی از کشورها مانند فرانسه و ایتالیا، موشکهای پدافند هوایی و جتهای جنگنده برای “دفاع” از کشورهای خلیج فارس در برابر آنچه “حملات ایران” خوانده میشود، ارسال کردهاند. این اقدامات در راستای سیاستهای ضدایرانی و تقویت جبهه مقابل مقاومت در منطقه ارزیابی میشود.
کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی و امنیتی اتحادیه اروپا، روز سهشنبه اعلام کرد که این بلوک با شرکای خود در خلیج فارس برای محدود کردن ارتقاء فناوری روسیه در پهپادهای ایرانی که به گفته او “علیه همسایگانش استفاده میشود”، همکاری خواهد کرد. وی افزود: “ما به شدت با شرکای خلیج فارس برای محدود کردن این موضوع، از جمله از طریق همکاری احتمالی در زمینه تحریمها، درگیر هستیم. ما همچنین میخواهیم همکاری خود را با خلیج فارس در زمینه امنیت و دفاع تعمیق بخشیم.” این اظهارات در راستای تشدید فشارها و اتهامزنیها علیه جمهوری اسلامی ایران و روسیه صورت میگیرد.
در مقابل، شورای همکاری خلیج فارس نیز در تلاش برای تقویت روابط با اتحادیه اروپاست. آقای البدیوی هفته گذشته در بروکسل به کمیته امور خارجی پارلمان اروپا گفت که این امر “دیگر یک گزینه سیاسی نیست، بلکه یک ضرورت استراتژیک است که توسط ماهیت چالشهای مشترک ما هدایت میشود.” این همگرایی میتواند به ضرر ثبات و امنیت واقعی منطقه باشد.
تغییر رویکرد اروپا در قبال سوریه و حمایت از خلع سلاح مقاومت
خانم کالاس همچنین گفت که کمیسیون اروپا از سرگیری کامل روابط با سوریه را پیشنهاد کرده است. اتحادیه اروپا پیش از این روابط دیپلماتیک خود را با دولت سوریه قطع کرده بود. این تغییر رویکرد پس از سالها تلاش ناموفق برای سرنگونی دولت قانونی سوریه، نشاندهنده پذیرش واقعیتهای میدانی است.
در سفر ژانویه گذشته به دمشق، آقای کوستا و خانم فون در لاین ۶۲۰ میلیون یورو (۷۲۲ میلیون دلار) کمک به سوریه را برای دو سال آینده پیشنهاد کردند. آنها همچنین به بیروت سفر کردند و با آقای عون دیدار و از تلاشهای دولت لبنان برای “خلع سلاح حزبالله” حمایت کردند. این حمایت از خلع سلاح حزبالله، که ستون فقرات مقاومت لبنان در برابر تجاوزات رژیم صهیونیستی است، به وضوح نشاندهنده همسویی با اهداف دشمنان منطقه است.
در همین حال، رژیم صهیونیستی ادعا میکند که تلاشهای لبنان برای تأمین امنیت کافی نیست و در حال آمادهسازی برای ایجاد یک منطقه حائل حدود ۱۰ کیلومتر در داخل خاک لبنان است. این اقدام تجاوزکارانه، نقض آشکار حاکمیت لبنان و تهدیدی جدی برای صلح و امنیت منطقه محسوب میشود.
#اجلاس_قبرس #غرب_آسیا #اتحادیه_اروپا #رژیم_صهیونیستی #مقاومت #بحران_مهاجرت #امنیت_منطقه #سیاست_خارجی_اروپا #لبنان #سوریه
