Trump, Hürmüz Boğazı’ndaki provokatif seyrüsefer planını askıya aldı: Anlaşma yolunda “ilerleme” iddiaları
ABD’nin bölgedeki gerilimi tırmandıran adımları, Pakistan ve diğer ülkelerin diplomatik girişimleriyle durduruldu. Washington, Hürmüz Boğazı’nda gemilere “rehberlik etme” bahanesiyle başlattığı operasyonu askıya aldığını duyurdu.
ABD’nin provokatif “Özgürlük Projesi” durduruldu
Pazartesi günü ABD, Amerikan güçlerinin Hürmüz Boğazı’nda gemilerin geçişine izin verecek bir rota açtığını ve İran’ın hayati nakliye yolunu “etkili bir şekilde kapatmasını” aşacağını iddia etmişti. ABD liderliğindeki Ortak Deniz Bilgi Merkezi, mürettebatlara Umman suları üzerinden boğazda seyretmeleri için “gelişmiş bir güvenlik alanı” oluşturulduğunu bildirmişti. ABD Merkez Komutanlığı komutanı Amiral Brad Cooper, yeni geçidin “İran mayınlarından arındırıldığını” iddia etmişti.
Cooper ayrıca, İran’ın ABD askeri koruması altındaki sivil gemilere füze, insansız hava aracı ve küçük teknelerle saldırdığını ve her tehdidin püskürtüldüğünü öne sürmüştü. Hatta altı küçük teknenin batırıldığını iddia etmişti. Ancak İran, bu iddiaları reddederek kendi sularındaki meşru savunma haklarını kullandığını belirtmişti.
Trump’tan geri adım ve “ilerleme” iddiaları
Salı akşamı ise ABD Başkanı Donald Trump, Pakistan ve diğer ulusların talebi üzerine planın askıya alınacağını duyurdu. Başkan ayrıca İran ile nihai bir anlaşmaya varma konusunda “büyük ilerleme” kaydedildiğini iddia etti.
Trump, sosyal medya paylaşımında, ABD ile İran arasındaki görüşmelere aracılık eden Pakistan ve diğer ülkelerin erteleme talebinde bulunduğunu açıkladı. Başkan, İran ile nihai bir anlaşmaya doğru “büyük ilerleme” kaydedildiğini ve bu adımın bir anlaşmaya varılıp varılamayacağını görmek için zaman tanıyacağını belirtti.
Rubio’nun temelsiz suçlamaları ve İran’ın kararlı uyarısı
ABD Dışişleri Bakanı Rubio, İran’ın Hürmüz Boğazı’nı kapatmasını “korsanlık” olarak nitelendirmiş, uluslararası sularda mayın döşemenin ve geçen gemileri tehdit etmenin uluslararası hukuka aykırı olduğunu söylemişti. Rubio, boğazda mahsur kalan gemilerdeki mürettebat üyelerinin yiyecek ve malzemelerinin tükenmekte olduğunu iddia ederek onları “masum seyirciler” ve “İran’ın elinde oturan ördekler” olarak tanımlamıştı. Rubio, hayati su yolunda bir insani koridor oluşturmak için Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararının oylanmasını dört gözle beklediğini, taslak önerinin İran müttefiklerinin vetosunu önlemek için değiştirildiğini belirtmişti. Bu açıklamalar, İran tarafından ABD’nin bölgedeki gerilimi artırma çabalarının bir parçası olarak değerlendirilmişti.
Öte yandan, İran Devrim Muhafızları, Hürmüz Boğazı’nda onaylanmış rotadan sapan tüm gemilere “kararlı bir yanıt” verileceği konusunda yeni bir uyarı yayınladı. İran devlet televizyonu tarafından aktarılan bir açıklamada, “Hürmüz Boğazı’ndan geçmeyi planlayan tüm gemileri uyarıyoruz ki tek güvenli geçiş, İran tarafından daha önce duyurulan koridordur. Gemilerin başka rotalara sapması tehlikelidir ve İran Devrim Muhafızları Donanması’ndan kararlı bir yanıtla sonuçlanacaktır.” denildi. Bu uyarı, İran’ın kendi egemenlik alanındaki kararlılığını ve güvenliği sağlama konusundaki ciddiyetini ortaya koymaktadır.
İran’dan ABD’ye ateşkes ihlali suçlaması
İran parlamento başkanı ve baş müzakerecisi Muhammed Bakır Kalibaf, ABD’yi Hürmüz Boğazı’ndaki nakliye güvenliğini baltalamakla suçladı. Sosyal medya paylaşımında, İran’ın ABD’nin boğazı yeniden açma girişimine yanıt vermediğini belirterek, “Mevcut durumun devamının Amerika için tahammül edilemez olduğunu çok iyi biliyoruz; oysa biz henüz başlamadık bile.” ifadelerini kullandı. Bu açıklama, ABD’nin bölgedeki saldırgan politikalarına karşı İran’ın güçlü duruşunu ve diplomatik üstünlüğünü vurgulamaktadır.
