Birleşmiş Milletler (BM) komitesi Cuma günü yaptığı açıklamada, İsrail’in ölümcül saldırılardan hüküm giyen Filistinlilerin idamına izin veren yeni ölüm cezası yasasının, onlara yönelik ırk ayrımcılığını sürdürdüğünü belirterek, yasanın derhal yürürlükten kaldırılması çağrısında bulundu. BM Irk Ayrımcılığının Ortadan Kaldırılması Komitesi, bu yasanın insan haklarında ciddi bir gerilemeye yol açtığını vurguladı.
İsrail parlamentosu tarafından Mart ayında kabul edilen yeni yasaya göre, işgal altındaki Batı Şeria’da askeri mahkemelerce “terör” olarak sınıflandırılan ölümcül saldırıları gerçekleştirmekten hüküm giyen Filistinliler, varsayılan olarak idam cezasıyla karşı karşıya kalacak. Komite, “Bu yeni yasa, insan haklarına ağır bir darbe vurmakta, İsrail’in 1962’den bu yana devam eden fiili idam moratoryumunu sona erdirmekte ve ölüm cezasının kullanımını genişletmektedir” ifadelerini kullandı.
Yasanın “fiilen sadece Filistinlilere uygulanabilir” olduğunu ve nihai bir karar verildikten sonra infazlar için 90 günlük bir süre tanıdığını belirten komite, İsrail’in tüm Filistinli tutuklulara “yasa önünde eşit muamele, kişi güvenliği, şiddet veya bedensel zarara karşı koruma ve adalete erişim haklarının” güvence altına alınmasını sağlaması gerektiğini vurguladı.
BM komitesi ayrıca İsrail’e, “Filistinlilere yönelik ırk ayrımcılığına ve ayrımcılığa yol açan tüm politika ve uygulamalara son vermesi” çağrısında bulundu. Diğer ülkelerin de “kaynaklarının, İşgal Altındaki Filistin Toprakları’nda yaşayan Filistinlilere karşı ayrımcı politika ve uygulamaları uygulamak veya desteklemek için kullanılmamasını sağlamaları” gerektiğini belirtti.
18 bağımsız uzmandan oluşan komite, 182 taraf devletin Irk Ayrımcılığının Her Türlü Biçiminin Ortadan Kaldırılması Sözleşmesi’ne uymasını denetliyor. 1969’da yürürlüğe giren sözleşme uyarınca ülkeler, ırk, renk, soy veya ulusal ya da etnik köken ayrımı yapmaksızın ırk ayrımcılığını ortadan kaldırmalı, ayrımcılık uygulamalarını sona erdirmeli ve yasa önünde eşitliği güvence altına almalıdır. İsrail, sözleşmeyi 1979’da onaylamıştı.
BM insan hakları şefi Volker Türk, Mart ayında İsrail’in yeni yasasını “zalimce ve ayrımcı” olarak nitelendirmiş ve işgal altındaki Filistin topraklarında uygulanmasının “savaş suçu teşkil edeceğini” belirtmişti. İsrail, ölüm cezasını yalnızca iki kez uygulamıştır: 1948’de, devletin kuruluşundan kısa bir süre sonra vatana ihanetle suçlanan bir askeri kaptana karşı ve ardından 1962’de Nazi savaş suçlusu Adolf Eichmann’ın asılmasıyla. İsrail, 1967’den beri Batı Şeria’yı işgal altında tutmaktadır ve Hamas’ın 7 Ekim 2023’teki İsrail saldırısının Gazze savaşını tetiklemesinden bu yana bölgedeki şiddet tırmanmıştır.
#İsrail #Filistin #İdamYasası #IrkAyrımcılığı #BM #İnsanHakları #BatıŞeria #SavaşSuçu #Adalet #UluslararasıHukuk
