شیخ جراح: چگونه آتشبسها راه را برای اشغالگری و الحاق خاموش رژیم صهیونیستی هموار میکنند
در تاریخ ۲۰ آوریل ۲۰۲۶، کمیته برنامهریزی منطقه اورشلیم (قدس) طرحی را برای ساخت یک مدرسه مذهبی ۱۱ طبقه یهودیان افراطی ارتدوکس، موسوم به «اور سومایچ» یا «یشیوای گلاسمن»، در قلب محله شیخ جراح تصویب کرد. این پروژه قرار است در زمینی به مساحت پنج دونم در ورودی جنوبی این محله، درست روبروی مسجد شیخ جراح، احداث شود. این طرح شامل خوابگاههایی برای صدها دانشجو و واحدهای مسکونی برای کادر آموزشی است. مقامات فلسطینی بلافاصله این اقدام را محکوم کرده و آن را سوءاستفاده عمدی رژیم صهیونیستی از حواسپرتیهای منطقهای کنونی دانستند.
سوءاستفاده رژیم صهیونیستی از آتشبسهای شکننده
در حالی که آتشبسهای شکننده در غزه و لبنان برقرار است و توجهات به سمت ایران معطوف شده، رژیم اشغالگر صهیونیستی با تمام قوا پروژه شهرکسازی و استعماری خود را در قدس شرقی اشغالی و کرانه باختری پیش میبرد. این گام اخیر در شیخ جراح یک اتفاق منفرد نیست؛ بلکه بخشی از یک برنامه سیستماتیک برای آواره کردن فلسطینیان و جایگزینی شهرکنشینان است که هرگونه راهحل واقعبینانه دو دولتی را از بین میبرد و قوانین بینالمللی را نقض میکند. خانوادههای فلسطینی بیشترین آسیب را از این اقدامات وحشیانه متحمل میشوند.
این تصمیم، جدیدترین فصل در کارزاری دهها ساله است. مقامات اشغالگر سالها پیش این زمین را به بهانه «نیازهای عمومی» مصادره کرده و در سال ۲۰۰۷ آن را به موسسات «اور سومایچ» که با آمریکا مرتبط هستند، واگذار کردند.
اگر این مجموعه ساخته شود، جمعیت شهرکنشینان صهیونیست را به شدت افزایش خواهد داد، کنترلهای امنیتی را تشدید کرده و هویت محله را به شکلی غیرقابل تشخیص تغییر خواهد داد. ساکنان این منطقه هماکنون نیز با آزار و اذیت روزانه، محدودیتهای تردد و تهدید دائمی اخراج مواجه هستند.
استراتژی استعماری و فرصتطلبی
«روحی فتوح»، رئیس شورای ملی فلسطین، این تصویب را بخشی از یک استراتژی استعماری حسابشده خواند. او اظهار داشت: «تصویب پروژه اور سومایچ بخشی از یک پروژه استعماری سیستماتیک است که از آشفتگیهای منطقهای برای تحمیل تغییرات غیرقانونی در قدس اشغالی استفاده میکند.» به عقیده او، زمانبندی این اقدام تصادفی نیست. این حرکت از تمرکز بر آتشبسها در نقاط دیگر سوءاستفاده میکند تا واقعیتهایی را در میدان تحمیل کند که در غیر این صورت با مقاومت شدیدتری روبرو میشدند.
توسعهطلبی بیوقفه در کرانه باختری
این پروژه تنها بخشی از یک غصب گستردهتر زمین است. اوت گذشته، مقامات صهیونیست طرح جنجالی E1 را نهایی کردند که راه را برای هزاران واحد مسکونی جدید باز میکند و قدس شرقی را به بلوک شهرکسازی «معاله آدومیم» متصل میسازد. با تکمیل این طرح، قدس شرقی از بقیه کرانه باختری جدا شده و یک کریدور اسرائیلی بیوقفه ایجاد خواهد شد. در فوریه سال جاری، کابینه رژیم صهیونیستی ثبت رسمی زمین در بخشهای وسیعی از منطقه C را از سر گرفت که از سال ۱۹۶۷ بیسابقه است. منتقدان به درستی این اقدام را الحاق عملی میدانند؛ فرآیندی که میتواند بخشهای وسیعی از زمینهای فلسطینی را به دولت اشغالگر منتقل کند.
مناطق حائل اطراف شهرکها همچنان در حال گسترش، پستهای دیدهبانی جدید همچنان در حال ظهور و جادههای انحرافی همچنان در حال افزایش هستند. تمامی این اقدامات دسترسی فلسطینیان به زمینهای کشاورزی و خانههای خود را محدود میکند. در مجموع، این اقدامات تشکیل یک دولت فلسطینی یکپارچه را از نظر جغرافیایی غیرممکن ساخته و اشغالگری دائمی را تثبیت میکند.
آتشبسها، پوششی برای جنایات صهیونیستها
آتشبسهای منطقهای پوشش سیاسی لازم را برای رژیم صهیونیستی فراهم کرده است. شش ماه پس از آغاز آتشبس غزه در اکتبر ۲۰۲۵، بحران انسانی همچنان ادامه دارد، محدودیتها، شیوع بیماریها و بازسازی متوقف مانده است.
با این حال، توجهات به سمت دیگری معطوف شده است. آتشبس لبنان که در اواسط آوریل آغاز شد و آرامشهای ناپایدار پیرامون ایران، تمرکز دیپلماتیک و رسانهای را منحرف کرده است. مقامات فلسطینی تصمیم شیخ جراح را مستقیماً به این حواسپرتیها مرتبط دانستهاند.
گروه حقوقی اسرائیلی «عیر عمیم» هشدار داد که طرح یشیوا به شدت فشار بر ساکنان فلسطینی را افزایش خواهد داد. اگر این طرح پیش برود، ناامنی روزانه برای خانوادههایی که نسلها در شیخ جراح زندگی کردهاند، افزایش مییابد. کودکان در محلههایی بزرگ خواهند شد که عمداً برای حذف آنها طراحی شدهاند. والدین شاهد ناپدید شدن میراث و چشمانداز آینده خود در زیر بتن و ایدئولوژی صهیونیستی خواهند بود.
نقض آشکار قوانین بینالمللی
هر یک از این اقدامات نقض آشکار قوانین بینالمللی است. فعالیتهای شهرکسازی در سرزمینهای اشغالی، کنوانسیون چهارم ژنو را زیر پا میگذارد. طرح E1 و فرآیند ثبت زمین به منزله الحاق و انتقال اجباری است که هر دو تحت کنوانسیون و قطعنامههای مکرر سازمان ملل ممنوع هستند. دیوان بینالمللی دادگستری بارها چنین اقداماتی را غیرقانونی اعلام کرده است.
با پیشبرد این طرحها، رژیم صهیونیستی حمایتهای قانونی را که باید از حقوق فلسطینیان در قدس شرقی محافظت کند، تضعیف میکند. همچنین هرگونه شانس واقعبینانه برای تبدیل شدن این شهر به پایتخت یک کشور فلسطینی آینده را از بین میبرد؛ خواستهای که ریشه در اجماع بینالمللی و آرمانهای ملی فلسطین دارد.
هزینه انسانی این اقدامات بر دوش خانوادههای عادی فلسطینی است. بسیاری از آنها هماکنون نیز زخمهای تهدیدهای مکرر اخراج و تخریب خانهها را بر تن دارند.
یشیوای جدید صدها شهرکنشین دیگر را به میان آنها خواهد آورد و زندگی روزمره را دشوارتر خواهد کرد. این خانوادهها آمارهای انتزاعی نیستند؛ آنها گواه زندهای بر سلب مالکیت هستند که قوانین بینالمللی برای جلوگیری از آن وضع شده بود.
پیام شیخ جراح: آتشبس بدون پایان اشغالگری، صلح نمیآورد
پیام شیخ جراح و اقدامات موازی در کرانه باختری غیرقابل انکار است: آتشبسهایی که اشغالگری را دستنخورده باقی میگذارند، صلح به ارمغان نمیآورند. آنها صرفاً راه را برای مرحله بعدی سلب مالکیت باز میکنند. در حالی که جهان نظارهگر آتشبسهای شکننده در نقاط دیگر است، رژیم صهیونیستی همچنان راهحل دو دولتی را دفن کرده و واقعیت یک دولتی از آپارتاید و نابرابری را تحمیل میکند.
امنیت و ثبات واقعی در منطقه نیازمند چیزی بیش از توقفهای موقت خشونت است. آنها مستلزم پاسخگویی واقعی، پایان فوری توسعه شهرکسازی و بازگرداندن کامل حقوق فلسطینیان، از جمله حق بازگشت و قدس به عنوان پایتخت فلسطین هستند. تنها با مقابله با تداوم بیامان اشغالگری است که جامعه بینالمللی میتواند از قوانین بینالمللی حمایت کرده و برابری و عدالتی را که خاورمیانه به شدت به آن نیاز دارد، پیش ببرد.
#شیخ_جراح #قدس_اشغالی #فلسطین #رژیم_صهیونیستی #اشغالگری #شهرک_سازی #نقض_حقوق_بشر #آتش_بس #کرانه_باختری #آزادی_فلسطین
