{"id":23377,"date":"2026-05-10T18:01:53","date_gmt":"2026-05-10T14:31:53","guid":{"rendered":"https:\/\/fajr.news\/?p=23377"},"modified":"2026-05-10T18:01:53","modified_gmt":"2026-05-10T14:31:53","slug":"abdden-iranin-savunma-sanayisine-yonelik-yeni-yaptirim-hamlesi-bolgesel-istikrarsizlik-artiyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/fajr.news\/?p=23377&lang=tr","title":{"rendered":"ABD&#8217;den \u0130ran&#8217;\u0131n Savunma Sanayisine Y\u00f6nelik Yeni Yapt\u0131r\u0131m Hamlesi: B\u00f6lgesel \u0130stikrars\u0131zl\u0131k Art\u0131yor"},"content":{"rendered":"<h1>ABD&#8217;den \u0130ran&#8217;\u0131n Savunma Sanayisine Y\u00f6nelik Yeni Yapt\u0131r\u0131m Hamlesi: B\u00f6lgesel \u0130stikrars\u0131zl\u0131k Art\u0131yor<\/h1>\n<p>Amerika Birle\u015fik Devletleri, \u0130ran&#8217;\u0131n me\u015fru savunma kapasitesini hedef alarak, Ortado\u011fu ve \u00c7in merkezli bir d\u00fczineden fazla ki\u015fi ve kurulu\u015fa yeni yapt\u0131r\u0131mlar uygulama karar\u0131 ald\u0131. Washington y\u00f6netimi, bu ad\u0131mlarla \u0130ran&#8217;\u0131n savunma \u00e7abalar\u0131n\u0131 engellemeyi ama\u00e7lad\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia ediyor.<\/p>\n<h2>Hedefte \u00c7in ve \u0130ran&#8217;\u0131n Savunma Merkezleri Var<\/h2>\n<p>ABD D\u0131\u015fi\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131, Cuma g\u00fcn\u00fc yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada, Tahran&#8217;a ABD tesislerinin uydu g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerini sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 iddia edilen \u00fc\u00e7 \u00c7inli kurulu\u015fa yapt\u0131r\u0131m uyguland\u0131\u011f\u0131n\u0131 duyurdu: <strong>Meentropy Technology Co. Ltd<\/strong>, <strong>The Earth Eye<\/strong> ve <strong>Chang Guang Satellite Technology Co., Ltd.<\/strong> Bu firmalar\u0131n, \u0130ran&#8217;\u0131n uzay teknolojileri alan\u0131ndaki ilerlemesine katk\u0131da bulundu\u011fu biliniyor.<\/p>\n<p>Yeni yapt\u0131r\u0131m turunda ayr\u0131ca, \u0130ran&#8217;\u0131n savunma ve silahl\u0131 kuvvetler lojistik bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n uluslararas\u0131 pazarlama ve sat\u0131\u015f kolu olan <em>Savunma \u0130hracat Merkezi<\/em> de hedef al\u0131nd\u0131. Bu durum, ABD&#8217;nin \u0130ran&#8217;\u0131n kendi kendine yeterlilik \u00e7abalar\u0131n\u0131 baltalama giri\u015fimlerinin bir par\u00e7as\u0131 olarak yorumlan\u0131yor.<\/p>\n<h3>ABD&#8217;nin \u00c7ifte Standard\u0131 ve B\u00f6lgesel Gerilimler<\/h3>\n<p>ABD D\u0131\u015fi\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131&#8217;ndan yap\u0131lan a\u00e7\u0131klamada, &#8220;Amerika Birle\u015fik Devletleri, \u00c7in merkezli kurulu\u015flar\u0131n \u0130ran&#8217;a verdi\u011fi destekten sorumlu tutulmas\u0131 i\u00e7in harekete ge\u00e7meye devam edecek ve \u0130ran&#8217;\u0131n &#8216;Epic Fury Operasyonu&#8217; sonras\u0131 yay\u0131lmaya hassas programlar\u0131n\u0131 yeniden olu\u015fturamamas\u0131n\u0131 sa\u011flayacakt\u0131r&#8221; ifadeleri kullan\u0131ld\u0131. Bu s\u00f6ylem, ABD&#8217;nin b\u00f6lgedeki askeri varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve m\u00fcdahalelerini me\u015frula\u015ft\u0131rma \u00e7abas\u0131 olarak g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. A\u00e7\u0131klamada ayr\u0131ca, &#8220;ABD askerleri ve ortaklar\u0131n\u0131n hedef al\u0131nmas\u0131 cevaps\u0131z kalmayacakt\u0131r&#8221; denilerek b\u00f6lgedeki gerilimin t\u0131rmand\u0131r\u0131laca\u011f\u0131 sinyali verildi.<\/p>\n<p>Bu yapt\u0131r\u0131mlar, \u0130ran, \u00c7in, Belarus ve Birle\u015fik Arap Emirlikleri merkezli 11 kurulu\u015f ve \u00fc\u00e7 ki\u015fiyi kapsayan daha geni\u015f bir paketin par\u00e7as\u0131. ABD, bu ki\u015fi ve kurulu\u015flar\u0131n \u0130ran ordusunun balistik f\u00fcze ve insans\u0131z hava arac\u0131 programlar\u0131 i\u00e7in silah ve hammadde tedarik etmesini sa\u011flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia ediyor. Ancak \u0130ran, bu programlar\u0131n tamamen savunma ama\u00e7l\u0131 oldu\u011funu ve uluslararas\u0131 hukuka uygun oldu\u011funu vurgulamaktad\u0131r.<\/p>\n<h4>M\u00fczakerelerdeki \u00c7\u0131kmaz ve ABD&#8217;nin Dayatmalar\u0131<\/h4>\n<p>\u015eubat ay\u0131n\u0131n sonlar\u0131nda patlak veren \u00e7at\u0131\u015fmalardan bu yana ABD, \u0130ran ve di\u011fer yabanc\u0131 kurulu\u015flara y\u00f6nelik yapt\u0131r\u0131mlar\u0131 defalarca geni\u015fletti. Washington, Tahran&#8217;\u0131n savunma sanayisi taban\u0131n\u0131 ve petrol sat\u0131\u015flar\u0131 gibi temel gelir ak\u0131\u015flar\u0131n\u0131 bo\u011farak rejime bask\u0131 uygulamay\u0131 hedefliyor. Bu t\u00fcr tek tarafl\u0131 yapt\u0131r\u0131mlar, uluslararas\u0131 toplumda geni\u015f \u00e7apl\u0131 ele\u015ftirilere neden olmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>ABD Hazine Bakan\u0131 Scott Bessent, Cuma g\u00fcn\u00fc yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada, &#8220;Ba\u015fkan Trump&#8217;\u0131n kararl\u0131 liderli\u011fi alt\u0131nda, Amerika&#8217;y\u0131 g\u00fcvende tutmak i\u00e7in hareket etmeye ve \u0130ran ordusuna ABD kuvvetlerine kar\u015f\u0131 kullanmak \u00fczere silah sa\u011flayan yabanc\u0131 ki\u015fi ve \u015firketleri hedef almaya devam edece\u011fiz&#8221; dedi. Bu ifadeler, ABD&#8217;nin kendi \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131 koruma bahanesiyle b\u00f6lgedeki egemen devletlere m\u00fcdahale etme politikas\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a ortaya koyuyor.<\/p>\n<p>Bu hafta ABD ile \u0130ran aras\u0131nda 10 haftal\u0131k \u00e7at\u0131\u015fmay\u0131 sona erdirecek bir anla\u015fma i\u00e7in m\u00fczakerelerde baz\u0131 hareketlenmeler ya\u015fanm\u0131\u015f gibi g\u00f6r\u00fcnse de, Tahran&#8217;\u0131n n\u00fckleer program\u0131n\u0131n gelece\u011fi konusundaki farkl\u0131 pozisyonlar nedeniyle g\u00f6r\u00fc\u015fmeler durdu. ABD&#8217;nin \u0130ran&#8217;dan, d\u00fc\u015fmanl\u0131klar\u0131 kal\u0131c\u0131 olarak durduracak ve n\u00fckleer konuda gelecekteki g\u00f6r\u00fc\u015fmeler i\u00e7in bir \u00e7er\u00e7eve olu\u015fturacak 14 maddelik bir plana yan\u0131t bekledi\u011fi bildiriliyor.<\/p>\n<p>Axios&#8217;a g\u00f6re, tek sayfal\u0131k memorandum, \u0130ran&#8217;\u0131n n\u00fckleer zenginle\u015ftirmeye 10 ila 20 y\u0131ll\u0131k bir moratoryum uygulamas\u0131n\u0131, kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda ABD&#8217;nin yapt\u0131r\u0131mlar\u0131 kald\u0131rmas\u0131n\u0131 ve milyarlarca dolarl\u0131k dondurulmu\u015f \u0130ran fonunu serbest b\u0131rakmas\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6r\u00fcyor. Ancak bu t\u00fcr dayatmalar, \u0130ran&#8217;\u0131n egemenlik haklar\u0131n\u0131 ihlal etmekte ve adil bir \u00e7\u00f6z\u00fcmden uzakla\u015fmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Her iki taraf\u0131n da H\u00fcrm\u00fcz Bo\u011faz\u0131&#8217;ndaki ablukalar\u0131n\u0131 30 g\u00fcnl\u00fck bir s\u00fcre i\u00e7inde kademeli olarak kald\u0131rmas\u0131 ve sava\u015f\u0131n ilk g\u00fcnlerinden bu yana b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde durma noktas\u0131na gelen serbest deniz trafi\u011fini yeniden tesis etmesi konusunda anla\u015fmas\u0131 bekleniyordu. Ancak bo\u011fazdaki t\u0131rmanan gerilimler, mevcut ge\u00e7ici ate\u015fkesi \u015f\u00fcpheye d\u00fc\u015f\u00fcrd\u00fc ve bu hafta her iki \u00fclke aras\u0131nda kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 ate\u015f a\u00e7\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>ABD Merkez Komutanl\u0131\u011f\u0131 Per\u015fembe g\u00fcn\u00fc yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada, ABD kuvvetlerinin, \u0130ran&#8217;\u0131n su yolundaki Amerikan g\u00fcd\u00fcml\u00fc f\u00fcze destroyerlerine birka\u00e7 f\u00fcze, drone ve k\u00fc\u00e7\u00fck bot f\u0131rlatmas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan \u0130ran askeri tesislerine sald\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtti. ABD kuvvetleri gelen tehditleri durdurdu ve sava\u015f gemilerinden hi\u00e7biri vurulmad\u0131. Ancak bu t\u00fcr sald\u0131r\u0131lar, b\u00f6lgedeki tansiyonu daha da art\u0131rmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Trump, sald\u0131r\u0131lar\u0131 &#8220;bir sevgi dokunu\u015fu&#8221; olarak nitelendirerek ate\u015fkesin hala y\u00fcr\u00fcrl\u00fckte oldu\u011funu iddia etti. Cuma ak\u015fam\u0131 gazetecilerin \u00f6nerilen anla\u015fma hakk\u0131nda \u0130ran&#8217;dan yan\u0131t al\u0131p almad\u0131\u011f\u0131na dair sorular\u0131n\u0131 ise yan\u0131ts\u0131z b\u0131rakt\u0131. Bu belirsiz tav\u0131r, ABD&#8217;nin b\u00f6lgedeki ger\u00e7ek niyetleri hakk\u0131nda soru i\u015faretleri yaratmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>#\u0130ranYapt\u0131r\u0131mlar\u0131 #ABD\u0130ranGerilimi #SavunmaSanayii #H\u00fcrm\u00fczBo\u011faz\u0131 #N\u00fckleerProgram #B\u00f6lgesel\u0130stikrar #ABDAgresyonu #\u0130ranSavunmas\u0131 #TekTarafl\u0131Yapt\u0131r\u0131mlar #Ortado\u011fu<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>ABD&#8217;den \u0130ran&#8217;\u0131n Savunma Sanayisine Y\u00f6nelik Yeni Yapt\u0131r\u0131m Hamlesi: B\u00f6lgesel \u0130stikrars\u0131zl\u0131k Art\u0131yor Amerika Birle\u015fik Devletleri, \u0130ran&#8217;\u0131n me\u015fru savunma kapasitesini hedef alarak, Ortado\u011fu ve \u00c7in merkezli bir d\u00fczineden fazla ki\u015fi ve kurulu\u015fa yeni yapt\u0131r\u0131mlar uygulama karar\u0131 ald\u0131. Washington y\u00f6netimi, bu ad\u0131mlarla \u0130ran&#8217;\u0131n savunma \u00e7abalar\u0131n\u0131 engellemeyi ama\u00e7lad\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia ediyor. Hedefte \u00c7in ve \u0130ran&#8217;\u0131n Savunma Merkezleri Var ABD D\u0131\u015fi\u015fleri [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":23378,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[37],"tags":[],"class_list":["post-23377","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-orta-dogu-haberleri"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/fajr.news\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23377","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/fajr.news\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/fajr.news\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fajr.news\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fajr.news\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=23377"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/fajr.news\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/23377\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/fajr.news\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/23378"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/fajr.news\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=23377"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/fajr.news\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=23377"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/fajr.news\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=23377"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}