Canlı: İran devlet medyası Pazar günü yaptığı açıklamada, İran’ın savaşı sona erdirmek için barış görüşmelerine başlama yönündeki ABD önerisine yanıtını gönderdiğini bildirdi. İran devlet televizyonu, arabulucu Pakistan’a gönderilen yanıtın, savaşın tüm cephelerde, özellikle Lübnan’da sona ermesine ve boğazdan geçiş yapan gemilerin güvenliğine odaklandığını belirtti, ancak hayati su yolunun nasıl veya ne zaman yeniden açılabileceğine dair bir bilgi vermedi. En son güncellemeler için canlı blogumuzu takip edin.
İran’ın yarı resmi Tasnim haber ajansı Pazar günü, bilgili bir kaynağa atıfta bulunarak, arabulucu Pakistan aracılığıyla Amerika Birleşik Devletleri’ne gönderilen bir İran önerisinin, savaşın tüm cephelerde sona ermesi ve Tahran’a uygulanan yaptırımların kaldırılması ihtiyacını vurguladığını söyledi.
Tasnim, önerinin ABD Yabancı Varlıklar Kontrol Ofisi tarafından İran petrol satışlarına uygulanan yaptırımların 30 günlük bir süre içinde kaldırılması ve İran’a uygulanan deniz ablukasının sona erdirilmesi gerekliliğini vurguladığını ekledi.
Üst düzey bir yönetim yetkilisi Pazar günü yaptığı açıklamada, ABD Başkanı Ortadoğu savaşını sona erdirecek bir anlaşma arayışındayken, Donald Trump’ın önümüzdeki hafta Pekin’i ziyaret ettiğinde Çin Devlet Başkanı Xi Jinping’e İran konusunda baskı yapmasının beklendiğini söyledi.
Yetkili, gazetecilerle yaptığı bir telefon görüşmesinde isminin açıklanmaması koşuluyla, “Başkanın baskı uygulamasını bekliyorum” dedi ve Trump’ın Çin lideriyle yaptığı önceki görüşmelerde de bunu yaptığını ekledi.
ABD Başkanı Donald Trump Pazar günü İran’ı “oyun oynamakla” ve onlarca yıldır Amerika’ya gülmekle suçladı, ancak bunun yakında durdurulacağını söyledi – Tahran’ın Washington’ın son barış önerisine verdiği yanıta ilişkin raporlar hakkında doğrudan yorum yapmadan.
Trump, Truth Social platformunda, “İran, 47 yıldır Amerika Birleşik Devletleri ve dünyanın geri kalanıyla oyun oynuyor (GECİKME, GECİKME, GECİKME!)” dedi.
Ayrıca Tahran’ı “şimdi YENİDEN HARİKA Ülkemize gülmekle” suçladı ancak ekledi: “Artık gülemeyecekler!”
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron Pazar günü yaptığı açıklamada, Fransa’nın Hürmüz Boğazı’nda bir deniz konuşlandırmasını “hiç düşünmediğini”, bunun yerine “İran ile koordine edilecek” bir güvenlik misyonu düşündüğünü söyledi.
Nairobi’de düzenlediği basın toplantısında Macron, İran’ın stratejik su yolundaki herhangi bir Fransız veya İngiliz konuşlandırmasına “kararlı ve acil bir yanıt” uyarısı yapmasının ardından pozisyonuna bağlı kaldığını söyledi.
İran Pazar günü İngiltere ve Fransa’yı, Paris ve Londra’nın bölgeye gemi göndermesinin ardından, Hürmüz Boğazı’na gönderilen herhangi bir savaş gemisine karşı silahlı kuvvetlerinin “kararlı ve acil bir yanıt” başlatacağı konusunda uyardı.
Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazem Gharibabadi X’te yaptığı paylaşımda, “Onlara hem savaş hem de barış zamanlarında bu boğazda güvenliği yalnızca İran İslam Cumhuriyeti’nin sağlayabileceğini ve hiçbir ülkenin bu tür konulara müdahale etmesine izin vermeyeceğini hatırlatırız” dedi.
İngiltere ve Fransa, Hürmüz Boğazı’nı güvence altına almak için uluslararası bir koalisyon oluşturma çabalarına öncülük ediyor, ancak bu ancak ABD ile İran arasında bir barış anlaşması sağlandıktan sonra olacak.
Görüşmelerde yer alan bir Pakistan hükümet yetkilisi Pazar günü yaptığı açıklamada, Pakistan’ın İran’ın ABD’nin İran savaşına ilişkin önerisine verdiği yanıtı aldığını ve bu yanıtın ABD’ye gönderildiğini söyledi.
Kaynak, öneri hakkında daha fazla ayrıntı vermedi.
Bu gelişme, İran devlet medyasının Pazar günü İran’ın savaşı sona erdirmek için barış görüşmelerine başlama yönündeki ABD önerisine yanıtını gönderdiğini bildirmesinin ardından geldi.
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu Pazar günü verdiği bir röportajda, İran’ın zenginleştirilmiş uranyum stoğunun, ABD-İsrail’in İran’a karşı savaşının sona erdiği kabul edilmeden önce “ortadan kaldırılması” gerektiğini söyledi.
Netanyahu, CBS’in “60 Dakika” programında Pazar günü yayınlanacak bir röportajdan alıntıda, “Bitmedi, çünkü hala İran’dan çıkarılması gereken nükleer malzeme – zenginleştirilmiş uranyum – var. Hala sökülmesi gereken zenginleştirme tesisleri var” dedi.
İsrail lideri, uranyumun nasıl çıkarılabileceği sorulduğunda, “İçeri girersiniz ve çıkarırsınız” dedi.
Yerel medya Pazar günü bildirdiğine göre, Tahran’ın Pakistanlı arabuluculara yanıtını ilettiğini açıklamasından kısa bir süre sonra, İran’ın son ABD barış önerisine verdiği yanıt “savaşın sona ermesi ve deniz güvenliği” konularına odaklanıyor.
ISNA haber ajansı, daha fazla ayrıntı vermeden, “İran’ın ABD önerisine verdiği yanıtın ana odak noktasının Basra Körfezi ve Hürmüz Boğazı’nda ‘savaşın sona ermesi ve deniz güvenliği’ olduğu unutulmamalıdır” dedi.
IRNA haber ajansı Pazar günü bildirdiğine göre, İran’ın savaşı sona erdirmek için barış görüşmelerine başlama yönündeki ABD önerisine yanıtını gönderdiğini ve bu sırada iki taşıyıcının ablukadaki Hürmüz Boğazı’ndan geçişine izin verildiğini bildirdi.
IRNA raporu, İran’ın nükleer programı da dahil olmak üzere daha tartışmalı konular hakkında görüşmelere başlamadan önce çatışmaları sona erdirme yönündeki bir ABD önerisine verilen yanıtın, arabuluculuk yapan Pakistan’a gönderildiğini söyledi.
İran’ın yarı resmi Tasnim haber ajansı Pazar günü bildirdiğine göre, Brezilya’ya giden Panama bandıralı bir dökme yük gemisi, İran silahlı kuvvetleri tarafından belirlenen bir rotayı kullanarak Hürmüz Boğazı’ndan geçti.
Tasnim, gemiyi Mdl Toofan olarak tanımladı ve Suudi Arabistan’ın Ras al-Khair limanından ayrıldığını ve Rio Grande’ye doğru ilerlediğini söyledi.
Ajans, geminin daha önce 4 Mayıs’ta boğazdan geçmeye çalıştığını ancak İran silahlı kuvvetleri tarafından geri çevrildiğini belirterek, bunun Cumartesi gününden bu yana İran tarafından belirlenen rotayı kullanan ikinci gemi olduğunu ekledi.
Devlet medyasına göre, İran Petrol Terminalleri Şirketi Pazar günü Harg Adası yakınlarında bir petrol sızıntısı olduğu yönündeki raporları yalanladı; bu hafta uydu görüntülerinde ülkenin Körfez’deki ana petrol ihracat merkezinin batısında büyük bir sızıntı olduğu görülmüştü.
Şirketin genel müdürü, yapılan denetimlerde depolama tanklarından, boru hatlarından, yükleme tesislerinden veya adanın yakınında faaliyet gösteren tankerlerden sızıntı olduğuna dair hiçbir kanıt bulunmadığını söyledi. Bölgesel bir deniz kirliliği kuruluşu olan Deniz Acil Durum Karşılıklı Yardım Merkezi’nin (MEMAC) de bölgede sızıntı belirtisi rapor etmediğini ekledi.
Yetkili, İran ekiplerinin raporların ortaya çıkmasından sonra ek saha denetimleri ve laboratuvar testleri yaptığını ve “en küçük bir sızıntı izine bile” rastlamadığını söyledi.
Katar dışişleri bakanlığı, Katar başbakanının İran dışişleri bakanına Hürmüz Boğazı’nı “bir baskı aracı” olarak kullanmanın Körfez’deki krizi yalnızca derinleştireceğini söylediğini bildirdi.
Başbakan Muhammed bin Abdulrahman al-Thani, İranlı Abbas Araqchi’ye yaptığı telefon görüşmesinde, çatışmadaki tüm tarafların savaşı sona erdirmek için arabuluculuk çabalarına yanıt vermesi gerektiğini de söyledi.
Al-Thani aynı zamanda Katar dışişleri bakanıdır. Bakanlık, görüşmenin ne zaman gerçekleştiğini belirtmedi.
Dışişleri bakanlığı, bu hafta Hürmüz Boğazı’nda kimliği belirsiz uçakların bir Güney Kore kargo gemisine saldırdığını, yangında hasar gören HMM Namu’nun Dubai limanına varmasından günler sonra bildirdi.
Saldırının ardından ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın Panama bandıralı gemiye “bazı atışlar yaptığını” iddia etti ve Güney Kore’yi boğazdan normal deniz trafiğini yeniden sağlamayı amaçlayan Amerikan operasyonlarına katılmaya çağırdı.
Su yolu, Amerika Birleşik Devletleri ve İsrail’in Şubat sonunda İran’a karşı bir savaş başlatmasından bu yana neredeyse kapalıydı; Tahran, Ortadoğu genelinde saldırılarla yanıt verdi ve boğazı boğarak küresel enerji piyasalarını sarstı.
Daha Fazla Gönderi Göster • Uydu görüntüleri, İran’ın İslam cumhuriyetinin ana petrol ihracat terminali olan Harg Adası açıklarında bir petrol sızıntısının yayıldığını gösterdi. • İsrail ordusu, Lübnan ile çatışmaları durdurmayı amaçlayan bir ateşkes olmasına rağmen, Hizbullah’a yönelik beklenen saldırılar öncesinde güney Lübnan’daki yarım düzineden fazla köyün sakinlerini derhal tahliye etmeye çağırdı. • Lübnan sağlık bakanlığı, İsrail-Hizbullah savaşındaki ateşkes sırasında güneydeki Saksakiyeh kasabasına düzenlenen İsrail saldırısında aralarında bir kız çocuğunun da bulunduğu en az yedi kişinin öldüğünü söyledi. Lübnan sağlık bakanlığı, aralarında iki çocuk ve bir sağlık görevlisinin de bulunduğu en az 12 kişinin bir dizi İsrail hava saldırısında öldürüldüğünü bildirdi. (FRANCE 24, AFP, AP ve Reuters ile)
#İran #ABD #HürmüzBoğazı #Ortadoğu #BarışGörüşmeleri #Lübnan #DenizGüvenliği #Yaptırımlar #Diplomasi #KüreselGerilim
