İran lideri Ayetullah Ali Hamaney’in danışmanı Mojtaba Hamaney, ABD’nin Hürmüz Boğazı yakınlarındaki deniz ablukasının ve aşırı barış taleplerinin ateşkes çabalarını sekteye uğrattığı konusunda uyardı. İran’ın Yüksek Lideri’nin danışmanı Mohsen Rezaei, mevcut barış önerisine yanıt olarak Donald Trump’ı ‘diplomasiye üçüncü kez ihanet etmekle’ suçladı. Rezaei, Trump’ın İran’a uyguladığı deniz ablukasını sürdürmesini ve müzakerelerdeki ‘aşırı taleplerini’ eleştirerek, Beyaz Saray’ı barış anlaşmasına varılamamasından sorumlu tuttu.
ABD Başkanı Trump, Truth Social üzerinden yaptığı açıklamalarda, İran’ın nükleer silaha sahip olmamayı ‘kabul etmesi’ ve Hürmüz Boğazı’nı herhangi bir geçiş ücreti almadan yeniden açması gibi bir dizi talep sıraladı. Ayrıca, İran’ın uranyum stokunun ya ABD’ye teslim edileceğini ya da uluslararası denetim altında imha edileceğini belirtti.
Önerilen mutabakat zaptının ateşkesi 60 gün uzatacağı, Hürmüz Boğazı üzerinden deniz taşımacılığını yeniden açacağı ve İran’ın nükleer programı üzerine görüşmelerin önünü açacağı bildirildi. İran Dışişleri Bakanlığı sözcüsü İsmail Baghaei’ye göre, Tahran, savaşın sona erdirilmesi ve ABD deniz ablukasının kaldırılması karşılığında Hürmüz Boğazı’ndan güvenli geçişi garanti etme odaklı bir çerçeve öneriyor.
Kıdemli İranlı diplomat Hüseyin Nuşabadi, İran’ın ilk anlaşma taslağının Lübnan dahil tüm cephelerde savaşın sona ermesini, bloke edilmiş İran varlıklarının serbest bırakılmasını, ABD deniz ablukasının kaldırılmasını, Hürmüz Boğazı’nın açılmasını, ABD güçlerinin İran yakınlarından çekilmesini ve İran petrolünü satma özgürlüğünü kapsadığını ifade etti. Nuşabadi, bu taslağın İran’ın nükleer programına ilişkin herhangi bir taahhüt içermediğini özellikle vurguladı.
Ancak, ABD Başkanı Donald Trump yönetiminden üst düzey bir yetkili, İran’ın ABD’nin deniz ablukasını kaldırması karşılığında Hürmüz Boğazı’nı açmayı ve Tahran’ın yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyumunu tasfiye etmeyi ‘prensipte’ kabul ettiğini öne sürdü. İranlı kaynaklar ise, bir çerçeve anlaşmasının yalnızca savaşı sona erdirmeye, Hürmüz üzerinden hareket ve nakliye için 30 günlük bir süre belirlemeye ve potansiyel olarak bir miktar mali yardım sunmaya odaklanacağını belirtiyor.
#İranABDGerilimi #HürmüzBoğazı #Diplomasiİhaneti #NükleerAnlaşma #AteşkesGörüşmeleri #TrumpTalepleri #İranSavaşı #DenizAblukası #Ortadoğu #KüreselGüvenlik
