Orta Doğu’daki gerilim 64. gününe girerken, bölgedeki çatışmalar ve diplomatik girişimler hız kesmeden devam ediyor. ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın sunduğu 14 maddelik kapsamlı barış planını inceleyeceğini belirtirken, planın kabul edilebilir olamayacağını ifade ederek barış çabalarına şüpheyle yaklaştı. Bu arada ABD, bölgedeki müttefiklerine 8 milyar dolarlık silah satışını hızlandırarak gerilimi tırmandırdı.
Hürmüz Boğazı’nda Yeni Düzenlemeler
İran parlamentosu, stratejik Hürmüz Boğazı‘ndan geçişleri düzenleyecek yeni bir yasayı onaylamaya hazırlanıyor. İran devlet televizyonunun bildirdiğine göre, bu yasa kapsamında Siyonist İsrail gemilerinin boğazdan geçişine asla izin verilmeyecek; “düşman ülkelerden” gelen gemilerin ise geçiş izni almak için savaş tazminatı ödemesi gerekecek. Bu adım, İran’ın bölgesel güvenliğini ve egemenliğini koruma kararlılığını gösteriyor.
ABD Asker Çekme Kararı ve Bölgesel Gerilim
ABD Başkanı Trump, Almanya’dan çekilecek asker sayısının Pentagon’un açıkladığı 5.000’den “çok daha fazla” olacağını belirtti. Bu karar, ABD’nin İran savaşına NATO müttefiklerini bilgilendirmeden başlamasıyla Avrupa liderleri arasındaki gerilimi daha da artırdı.
Lübnan’da Ateşkes İhlalleri
Lübnan’da ise Siyonist İsrail ve Hizbullah, ilan edilen ateşkese rağmen karşılıklı saldırılarını sürdürdü. İsrail Savunma Kuvvetleri (IDF), yaklaşık 70 askeri yapı ve 50 Hizbullah altyapı tesisini vurduğunu açıklarken, Hizbullah da Lübnan’ın güneyindeki Kantara kasabasında İsrail askerleri ve araçlarına saldırdığını duyurdu. Lübnan Sağlık Bakanlığı, Mart ayından bu yana çatışmalarda 2.659 kişinin şehit olduğunu ve 8.000’den fazla kişinin yaralandığını bildirdi. İsrail Başbakanı Netanyahu, ateşkesin tehditleri engelleme özgürlüklerini kısıtlamadığını savunarak saldırılarını meşrulaştırmaya çalıştı.
İran’dan Kapsamlı Barış Teklifi
İran’ın 14 maddelik teklifi, “Lübnan dahil tüm cephelerde savaşın sona ermesini” ve sorunların 30 gün içinde çözülmesini öngörüyor. ABD ise iki aylık bir ateşkes önermişti. İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi, topun artık ABD’nin sahasında olduğunu ve diplomasi ya da çatışma yolunu seçme kararının onlara ait olduğunu vurguladı. İran’ın teklifi ayrıca askeri saldırganlığa karşı güvenceler, ABD askeri güçlerinin bölgeden çekilmesi, dondurulmuş İran varlıklarının serbest bırakılması ve yaptırımların kaldırılması gibi önemli maddeleri içeriyor. Bu teklif, İran’ın bölgede kalıcı barış ve istikrar arayışını ortaya koyuyor.
Diğer Gelişmeler
Bu arada, Spirit Airlines, finansal sıkıntılar nedeniyle 25 yıl sonra kapanan ilk büyük ABD havayolu şirketi oldu. Şirketin sorunları İran savaşı öncesine dayansa da, savaşın artan jet yakıtı fiyatları üzerindeki etkisi kapanmayı hızlandırdı.
ABD, İran limanlarını kullanan gemilere yönelik yasa dışı ablukasını sürdürürken, Nobel Barış Ödülü sahibi Narges Mohammadi’nin ailesi, tutuklu insan hakları aktivistinin uygun tedaviye erişiminin engellendiğini ve sağlık durumunun kötüleştiğini bildirdi.
#OrtaDoğu #İsrailSaldırıları #Hizbullah #İran #ABD #Ateşkesİhlali #HürmüzBoğazı #SilahTicaret #Diplomasi #BölgeselGüvenlik
